Cần một khuôn khổ pháp lý rõ ràng

Tại Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam (VBF) giữa kỳ 2015 diễn ra ngày 9/6, Hiệp hội Doanh nghiệp Châu Âu (EuroCham) cho biết, ngân sách Nhà nước chỉ có thể đáp ứng được khoảng 50% nhu cầu về cơ sở hạ tầng của Việt Nam, đầu tư tư nhân theo hình thức PPP đóng vai trò rất quan trọng. Để thu hút đầu tư tư nhân, rất cần một khuôn khổ pháp lý rõ ràng để thực hiện mô hình PPP.

Đánh giá cao về Nghị định số 15/2015/NĐ-CP, EuroCham cho rằng, những quy định này sẽ thúc đẩy sự quan tâm của khu vực tư nhân đối với đầu tư vào các dự án PPP một cách hiệu quả.

Tuy nhiên "các quốc gia ASEAN khác đã thông qua khuôn khổ pháp lý về PPP từ rất sớm và điều này đã giúp họ thu hút đầu tư hiệu quả cho các dự án. Các quốc gia này sẽ vẫn hấp dẫn hơn trong mắt các nhà đầu tư nước ngoài nếu Việt Nam không thực hiện thành công một số dự án PPP trong tương lai gần”, tổ chức này khuyến nghị.

Việt Nam mong muốn huy động nhiều hơn nguồn lực từ khu vực tư nhân trong và ngoài nước tham gia đầu tư kết cấu hạ tầng Bộ trưởng Bùi Quang Vinh

Trước những đánh giá cao và khuyến nghị của EuroCham nói riêng và các tổ chức quốc tế nói chung về hợp tác công tư, phát triển cơ sở hạ tầng, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Bùi Quang Vinh đã nhấn mạnh: “Việt Nam mong muốn huy động nhiều hơn nguồn lực từ khu vực tư nhân trong và ngoài nước tham gia đầu tư kết cấu hạ tầng".

Đảm bảo quyền lợi cho các phía, không áp đặt

Bộ trưởng Bùi Quang Vinh cho biết thêm, quy định PPP mỗi nước một khác và Việt Nam xây dựng Nghị định 15/2015/NĐ-CP (NĐ 15) trên cơ sở phù hợp với đặc thù của Việt Nam. Vì vậy, trong NĐ 15 chỉ chọn đối tác công tư ở một số nước có cơ sở hạ tầng lớn. Chính phủ Việt Nam đồng ý mở rộng các kết cấu hạ tầng lớn không chỉ ở các lĩnh vực như nông nghiệp, xây dựng, cấp nước, xử lý nước thải…

Bộ trưởng cũng cho biết, vấn đề bảo lãnh ngoại tệ trong quá trình thực hiện PPP đã được trao đổi nhiều khi xây dựng NĐ 15. Nhà nước Việt Nam khẳng định sẽ đảm bảo quyền mua ngoại tệ của nhà đầu tư và DN trên thị trường ngoại hối.

“Đối với những dự án quan trọng thì Thủ tướng Chính phủ sẽ xem xét đảm bảo, bảo lãnh nhu cầu về cung ngoại tệ. Nhưng Chính phủ Việt Nam không bảo lãnh về tỷ giá”, ông Vinh nhấn mạnh.

Lý giải điều này, ông Vinh cho rằng, những dự án PPP có thể kéo dài 20 - 40 năm, không thể lường được những rủi ro nên cần đối tác phát triển cùng chia sẻ. “Chúng tôi không bảo lãnh tỷ giá mà chỉ đảm bảo quyền mua ngoại tệ. Hiện nay với tình hình kinh tế vĩ mô ổn định, Ngân hàng Nhà nước đủ sức đảm bảo yêu cầu này. Về bảo lãnh ngoại tệ, Nhà nước Việt Nam chỉ bảo lãnh một số dự án quan trọng, đặc thù theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ để ổn định nguồn cung hiệu quả. Hiện, Việt Nam đang cùng Ngân hàng Thế giới, Ngân hàng phát triển Châu Á, Nhật Bản làm rõ vấn đề này".

Đồng tình với ý kiến của các tổ chức về việc Việt Nam hạn chế đưa ra các quy định cứng nhắc trong hướng dẫn thực hiện các dự án PPP, ông Vinh cho biết: “NĐ 15 chỉ quy định điều khoản cơ bản nhất của hợp tác đối tác công tư. Tại NĐ, Chính phủ cũng đã giao các bộ chuyên nghành liên quan theo đặc thù riêng từng lĩnh vực để ban hành các thông tư hướng dẫn chuyên ngành theo khung NĐ 15 nhưng phù hợp thực tế. Hiện nay, chúng tôi đang đôn đốc các bộ khẩn trương hoàn thành thông tư này để sớm đưa vào cuộc sống, tránh những quy định cứng nhắc không phù hợp với dự án”.

Cũng theo Bộ trưởng Bùi Quang Vinh, thời gian tới, Việt Nam sẽ thực hiện một số giải pháp để làm tốt hợp tác công tư. Các giải pháp bao gồm nâng cao năng lực của cơ quan chỉ đạo thuộc Chính phủ mang tính chuyên nghiệp hơn; tăng cường tuyên truyền tạo sự bình đẳng hợp tác giữa các bên. Đồng thời, đại diện cơ quan nhà nước phải đối thoại ngang bằng với các DN để đảm bảo quyền lợi đúng mức cho các phía, không áp đặt./.

Diệu Hoa