Toàn cảnh buổi hội thảo. Ảnh: Q.H

Ngày 16/10, trường Đại học Tài chính – Quản trị kinh doanh đã tổ chức hội thảo quốc gia về “Chính sách tài chính đối với phát triển kinh tế tư nhân ở Việt Nam”, với sự tham gia thảo luận của nhiều chuyên gia kinh tế.

Những rào cản của kinh tế tư nhân

Trong những năm vừa qua, kinh tế tư nhân (KTTN) liên tục duy trì tốc độ tăng trưởng khá. Năm 2019, KTTN chiếm tỉ trọng 39 - 40% GDP; thu hút khoảng 85% lực lượng lao động của nền kinh t; góp phần quan trọng trong huy động các nguồn lực xã hội cho đầu tư phát triển sản xuất kinh doanh, tăng trưởng kinh tế; chuyển dịch cơ cấu kinh tế, tăng thu ngân sách nhà nước; tạo việc làm, cải thiện đời sống nhân dân, bảo đảm an sinh xã hội.

Tuy nhiên, trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng và cuộc cách mạng 4.0 đang diễn ra mạnh mẽ hiện nay, đã đặt khu vực tư nhân Việt Nam trước những cơ hội và thách thức.

Tham luận tại hội thảo, Ths. Vũ Thị Hà – Khoa Tài chính, Ngân hàng (Đại học Tài chính – Quản trị kinh doanh) đánh giá, hệ thống pháp luật về doanh nghiệp hiện hành còn nhiều điểm bất cập mà bất cập lớn nhất hiện nay là sự thay đổi liên tục về những quy định khiến cho việc áp dụng pháp luật của doanh nghiệp trở nên vô cùng khó khăn. Bên cạnh đó, nhiều quy định giữa luật và các nghị định, văn bản hướng dẫn còn nhiều mâu thuẫn, gây ảnh hưởng không nhỏ đến môi trường đầu tư ở các địa phương cũng như cơ hội đầu tư của các doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, các doanh nghiệp tư nhân đang chịu nhiều bất bình đẳng so với các doanh nghiệp FDI về chính sách thuế và đất đai. Điều này được thể hiện thông qua số thuế được ưu đãi miễn giảm trên tổng số thuế được miễn giảm của cả nước có tỷ trọng cao nhất, chiếm khoảng 76%. Thực tế này làm cho các doanh nghiệp trong nước khó có điều kiện phát triển trong khi đó một số doanh nghiệp FDI lợi dụng ưu đãi để thực hiện các hoạt động như chuyển giá, trốn thuế…

Ngoài ra, trong những năm gần đây, mặc dù có sự cải thiện nhưng năng lực cạnh tranh của các doanh nhiệp tư nhân vẫn ở mức thấp và đang đặt ra những thách thức không nhỏ trong quá trình hội nhập. Vốn xuất phát điểm chủ yếu là các cơ sở thủ công đi lên, do vậy quy mô vốn của các doanh nghiệp thường nhỏ hơn nhiều so với các doanh nghiệp FDI, bên cạnh đó, kỹ năng quản lý còn yếu kém, chưa được đào tạo chuyên môn, thiếu hiểu biết về pháp luật, cạnh tranh trên thị trường.

Giải pháp tháo gỡ để phát triển kinh tế tư nhân

Về khuyến nghị giải pháp tháo gỡ rào cản để phát triển kinh tế tư nhân, ông Phạm Tiến Đạt – Phó Viện trưởng Viện Chiến lược và chính sách tài chính cho rằng, cải cách hành chính góp phần cắt giảm chi phí không cần thiết đối với khu vực tư nhân trong việc chấp hành pháp luật kinh doanh. Đây là nội dung quan trọng mà các cấp chính quyền từ trung ương đến địa phương phải nghiêm túc thực hiện.

Bên cạnh đó, cần tập trung hỗ trợ khu vực tư nhân đặc biệt là các doanh nghiệp nhỏ và vừa và doanh nghiệp khởi nghiệp qua các chính sách hỗ trợ. Các địa phương tập trung hỗ trợ doanh nghiệp đặc biệt là doanh nghiệp khởi nghiệp theo chỉ đạo của Chính phủ theo Nghị quyết 35/NQ-CP. Thực tế, phần lớn doanh nghiệp đều gặp khó khăn khi tiếp cận đất đai và chịu tác động từ những biến động của chính sách pháp luật.

Ngoài ra, phía khu vực tư nhân phải đặt tuân thủ luật pháp lên hàng đầu, nâng cao hiểu biết của mình với pháp luật là cách tốt nhất để đối tượng kinh doanh thích ứng trong bối cảnh hiện tại. Để có thể đạt được những mục tiêu lớn hơn trong tăng cường năng lực cạnh tranh và cải thiện môi trường kinh doanh, khu vực kinh tế tư nhân cần đóng góp tích cực hơn nữa trong quá trình xây dựng chính sách, đặc biệt các doanh nghiệp phải tích cực tham gia đối thoại giữa cồng đồng doanh nghiệp và các nhà hoạch định chính sách.

Hiện tại, Việt Nam đã ký kết và tham gia nhiều hiệp định thương mại, tạo những cơ hội lớn cho các doanh nghiệp ra nhập thị trường thế giới. Các doanh nghiệp phải chủ động, chuẩn bị các điều kiện cần thiết để tham gia thị trường, tích cực tìm hiểu thị trường, nâng cao năng lực cạnh tranh của mình trước những áp lực cạnh tranh toàn cầu./.

Quang Huy