Thông tin trên được đưa ra tại Hội thảo công bố POBI 2018 do Trung tâm Phát triển và Hội nhập (CDI) và Viện Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách (VEPR) tổ chức ngày 12/6.

Có 6 tỉnh công khai đầy đủ thông tin về NSNN

Bà Ngô Minh Hương – Giám đốc CDI cho biết, mặc dù năm 2018 mới là năm thứ 2 khảo sát POBI được thực hiện ở Việt Nam, song có rất nhiều ý nghĩa. Cụ thể, POBI là công cụ giúp các tỉnh, thành phố có thể tham chiếu và đo lường mức độ công khai, minh bạch trong quản lý ngân sách nhà nước (NSNN) và mức độ thực thi Luật NSNN năm 2015. Bên cạnh đó, POBI giúp tăng niềm tin của người dân và các đối tác phát triển đối với quản lý ngân sách tại địa phương thông qua các khía cạnh độ minh bạch, tính giải trình và mức độ tham gia của người dân vào quản lý ngân sách.

Ngoài ra, POBI cũng là công cụ giúp cho Việt Nam thực hiện ngày càng tốt hơn nỗ lực cải cách hành chính và tài khóa, góp phần thực hiện cam kết với mục tiêu phát triển bền vững về minh bạch, giải trình có sự tham gia của người dân. Với POBI, chính quyền địa phương có thể theo dõi, đánh giá mức độ công khai minh bạch về ngân sách nhằm nâng cao hiệu quả và hiệu lực quản trị địa phương.

Toàn cảnh hội thảo. Ảnh: Thiện Trần

Trình bày về kết quả POBI 2018, ông Vũ Sỹ Cường – Đại diện nhóm nghiên cứu POBI cho biết, kết quả khảo sát POBI 2018 cho thấy chỉ số trung bình về công khai ngân sách tỉnh đạt 51 điểm trên tổng số 100 điểm quy đổi xếp hạng, cao hơn so với chỉ số trung bình đối với POBI 2017 là 30,5 điểm. Điều này cho thấy mức độ công khai NSNN của 63 tỉnh, thành phố năm 2018 đã cải thiện hơn so với năm 2017.

Đặc biệt, năm 2018, có 6 tỉnh công khai “đầy đủ” thông tin về NSNN và không còn tỉnh nào có điểm số POBI bằng 0, trong khi năm 2017 có 4 tỉnh có điểm số POBI bằng 0 và không có tỉnh nào công khai “đầy đủ” thông tin về ngân sách tỉnh. Cụ thể, 6 tỉnh thuộc nhóm công khai đầy đủ gồm: Vĩnh Long, Bà Rịa - Vũng Tàu, Đà Nẵng, Vĩnh Phúc, Quảng Nam và Hậu Giang. Nhóm những tỉnh ít công khai thông tin về ngân sách như Bình Phước, Bắc Giang, Hòa Bình, Hải Phòng....

Bên cạnh đó, theo ông Cường, POBI 2018 cũng cho thấy sự khác biệt giữa mức độ công khai ngân sách tỉnh của các vùng. Theo đó, vùng duyên hải Nam Trung Bộ và vùng đồng bằng sông Cửu Long là 2 vùng có điểm xếp hạng POBI trung bình cao nhất. Vùng trung du và miền núi phía Bắc, khu vực Tây Nguyên và vùng Bắc Trung Bộ có số điểm trung bình thấp nhất....

Cần tăng cường sự tham gia của người dân

Ông Vũ Sỹ Cường cho biết, một trong những trụ cột quan trọng mà POBI khảo sát để chấm điểm công khai ngân sách của các địa phương là sự tham gia của người dân vào quản lý ngân sách. Quy định về việc giám sát ngân sách nhà nước của cộng đồng cũng đã được quy định cụ thể tại Điều 16, Luật NSNN 2015.

Tuy nhiên, theo ông Cường, kết quả khảo sát POBI 2018 về mức độ tham gia của người dân cho thấy, nhìn chung các tỉnh ít tạo cơ hội cho người dân tham gia vào quản lý ngân sách tại địa phương. Có 63/63 cổng thông tin điện tử của các tỉnh đều có thư mục hỏi đáp và email liên hệ. Tuy nhiên, mức độ phản hồi của các tỉnh đối với người dân rất thấp. Đơn cử, có 3/63 tỉnh có phản hồi câu hỏi của nhóm nghiên cứu qua mục hỏi đáp, 6/63 tỉnh trả lời yêu cầu cung cấp thông tin của nhóm nghiên cứu qua email.

Ông Nguyễn Đức Thành - Viện trưởng VEPR khuyến nghị, hiệu quả của việc sử dụng NSNN chỉ được nâng cao khi có sự tham gia giám sát của cộng đồng. Bởi vậy, các tỉnh cần chủ động trong việc phản hồi các câu hỏi của người dân về ngân sách. Mặt khác, các tỉnh cần xây dựng và công bố quy chế nội bộ về quy trình cung cấp thông tin theo như quy định của Luật Tiếp cận thông tin 2016. Ngoài ra, ngoài chuyên mục hỏi đáp và email thì các đơn vị chức năng tỉnh có thể sử dụng các mạng xã hội như facebook để tăng cường tương tác, trao đổi với người dân…/.

Diệu Thiện