Ảnh minh họa

Mục tiêu cổ phần hóa năm tới sẽ khó khăn

Tại báo cáo đánh giá về tình hình kinh tế Việt Nam công bố ngày 3/12, WB cho rằng, mặc dù đà tăng tốc đã mạnh hơn, nhưng tiến độ cải cách trong khu vực DNNN vẫn chậm hơn so với chỉ tiêu đề ra.

Chính phủ đã đưa ra một tầm nhìn chính sách rất rõ ràng về cải cách DNNN, nhưng mấu chốt là đảm bảo thực hiện một cách nhất quán hơn. 74 DNNN đã được cổ phần hóa vào năm 2013 (gấp ba con số năm 2011) và đà tăng tốc vẫn tiếp tục được duy trì vào năm 2014. Tuy nhiên, mục tiêu cổ phần hóa 200 DNNN vào năm 2014 và 232 DNNN dự báo sẽ rất khó khăn, khi kinh tế phục hồi chậm và mức độ phức tạp của các DNNN thuộc diện phải cổ phần hóa.

Quá trình cải cách cũng đã có nhiều tiến bộ kể từ khi có Nghị định 71, trong đó có quy định yêu cầu tất cả các DNNN phi ngân hàng phải thoái vốn hoàn toàn khỏi 5 lĩnh vực rủi ro ngoài ngành kinh doanh cốt lõi trước năm 2015; tuy nhiên, tiến độ cũng lại chậm hơn so với dự kiến.

Để đạt được tiến bộ trong tương lai, WB cho rằng phải tăng cường công khai thông tin, giám sát hiệu quả hoạt động, cải cách quản trị DN, đảm bảo minh bạch trong quá trình thoái vốn, và đảm bảo cơ chế trách nhiệm giải trình rõ ràng trong việc giám sát DNNN.

Luật mới hỗ trợ cải thiện hiệu quả DNNN

Không nên chỉ tập trung vào số lượng DN được tái cơ cấu mà phải xem xét hiệu quả DN có tăng hơn không, chất lượng DN ra sao.   Bà Victoria Kwakwa

Bên cạnh đó, khung pháp lý cho việc cải cách DNNN đã được tiếp tục tăng cường thông qua việc ban hành Nghị quyết 15, trong đó có một kế hoạch hành động toàn diện nhằm thúc đẩy tiến độ thoái vốn của DNNN.

Hai luật có liên quan là Luật quản lý và sử dụng vốn Nhà nước đầu tư vào sản xuất và kinh doanh và Luật Doanh nghiệp vừa được Quốc hội thông qua.

Theo đó, Luật quản lý và sử dụng vốn Nhà nước đầu tư vào sản xuất kinh doanh được kỳ vọng sẽ cải thiện trọng tâm, tính minh bạch và trách nhiệm giải trình trong đầu tư và quản lý vốn Nhà nước vào hoạt động sản xuất, kinh doanh, và mức độ giám sát hiệu quả hoạt động DNNN của Quốc hội và các bên liên quan khác.

Luật Doanh nghiệp (sửa đổi) khuyến khích tinh thần làm chủ DN, tạo ra một môi trường kinh doanh minh bạch hơn và tạo sân chơi bình đẳng cho tất cả loại hình DN.

Nhận xét về kết quả này, bà Victoria Kwakwa, Giám đốc WB tại Việt Nam cho rằng, đến thời điểm này, phải chấp nhận thực tế là chúng ta chưa đạt chỉ tiêu về cổ phần hóa. Tuy nhiên, thời gian tới, Nghị quyết 15 của Quốc hội sẽ giúp thúc đẩy quá trình cổ phần hóa, để đạt kết quả tốt hơn.

Chú trọng vào chất lượng cải cách

Mặt khác, bà Victoria Kwakwa cũng nhấn mạnh, việc cổ phần hóa không chỉ là các con số cụ thể về DN, vấn đề quan trọng hơn là các DN đã được cổ phần hóa ra sao. Vấn đề mấu chốt cần tập trung và nhấn mạnh chính là chất lượng cải cách.

Mặc dù thị trường hiện đang khó khăn, nhưng ít nhất phải có môi trường thuận lợi để DN tư nhân cùng tham gia. Việc tạo sân chơi bình đẳng cho DN là rất quan trọng để họ tiếp cận tốt hơn với nguồn vốn, đất đai… Bên cạnh đó, cần có các biện pháp đi cùng để cải thiện thị trường chứng khoán, nâng cao hiệu quả của DN.

“Không nên chỉ tập trung vào số lượng DN được tái cơ cấu mà phải xem xét hiệu quả DN có tăng hơn không, chất lượng DN ra sao. Và khi đã có luật thì chúng ta vẫn phải xem các Nghị định, văn bản hướng dẫn dưới luật thế nào…”, bà Victoria Kwakwa lưu ý./.

Hoàng Yến