Toàn cảnh hội thảo. Ảnh: Bùi Tư

Ngày 23/9, tại Hà Nội, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) với sự hỗ trợ của Trung tâm Trọng tài quốc tế Việt Nam (VIAC) và dự án EU ARISE Plus, Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ Logistics Việt Nam (VLA) tổ chức hội thảo “Các giải pháp hỗ trợ và tạo thuận lợi cho doanh nghiệp khi xuất khẩu hàng hóa, dịch vụ sang thị trường ASEAN”.

Tại hội thảo, các chuyên gia của dự án EU ARISE Plus đã giới thiệu về công cụ trực tuyến tư vấn giải pháp cho doanh nghiệp xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ sang thị trường ASAEN (ASSIST). Theo đó, ASSIST được kết nối với Cổng thông tin ASEAN (ATR - cung cấp thông tin về luật pháp, quy định, tiêu chuẩn, thuận lợi hóa về vận chuyển hàng hóa, thủ tục hải quan… trong ASEAN) do Ban Thư ký ASEAN xây dựng. ASSIST được xây dựng với sự tài trợ của Liên minh châu Âu (EU) thông qua Chương trình ARISE Plus, nhằm hỗ trợ doanh nghiệp tương tác trực tiếp với các cơ quan chính phủ các nước ASEAN để nhận được tư vấn về tháo gỡ vướng mắc, khó khăn, rào cản… khi trao đổi thương mại trong nội khối ASEAN.

Chẳng hạn, khi doanh nghiệp Việt Nam xuất khẩu sang một nước ASEAN khác, gặp khó khăn, vướng mắc, rào cản liên quan đến thuận lợi hóa thương mại trong lĩnh vực hải quan, doanh nghiệp chỉ cần gửi thông tin phản ánh, hoặc khiếu nại của mình… qua ASSIST, thông tin sẽ được kết nối với Ban Thư ký ASEAN xem xét để quốc gia nhập khẩu có trách nhiệm trả lời. Công cụ này là trực tuyến, miễn phí, quy trình đơn giản, bảo mật, an toàn, ẩn danh (nếu doanh nghiệp không muốn công khai thông tin về mình).

Tuy nhiên, cũng theo các chuyên gia, ASSIST không tham gia giải quyết tranh chấp giữa nhân viên và chủ lao động hoặc các khiếu nại về phân biệt đối xử, các vấn đề đang hoặc đã bị kiện tụng hoặc được phân xử tại các khu vực tài phán quốc gia, các khiếu nại chống lại các cá nhân hoặc công ty, các vấn đề không liên quan tới thương mại, dịch vụ hoặc đầu tư trong nội bộ ASEAN. ASSIST nhằm mục đích trở thành một công cụ hiệu quả cho việc tạo thuận lợi thương mại và hội nhập kinh tế khu vực, nên nó chỉ mang tính tư vấn và không ràng buộc (tức là không tư pháp) về bản chất.

Trao đổi với báo chí, ông Trần Thanh Hải- Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu, Bộ Công thương cho biết, ASEAN là một nền kinh tế mà Việt Nam đã tham gia từ giai đoạn đầu. Đến nay, trải qua 24 năm, Việt Nam đã có quá trình hội nhập rất sâu sắc vào thị trường ASEAN. Điều này được thể hiện qua việc Việt Nam và các nước ASEAN đã tiến hành giảm thuế cho hầu hết các mặt hàng, có nhiều mặt hàng có thuế nhập khẩu 0%. Đây là lợi thế cho các doanh nghiệp nước ta đẩy mạnh xuất khẩu sang các nước ASEAN.

Tuy nhiên, bên cạnh những thuận lợi về thuế quan, giữa các nước vẫn còn rào cản là những biện pháp phi thuế quan. Điều này ảnh hưởng đến quan hệ thương mại giữa Việt Nam và các nước ASEAN. Công cụ trực tuyến ASSIST sẽ giúp các doanh nghiệp Việt Nam có thể tra cứu, cập nhật thông tin liên quan đến biện pháp phi thuế quan của các quốc gia trong khối ASEAN. Hơn nữa, nếu như các doanh nghiệp Việt Nam trong hoạt động xuất nhập khẩu gặp phải những tình huống phân biệt đối xử thì có thể khiếu nại. Đây là công cụ cực kỳ hữu ích giúp các doanh nghiệp tìm hiểu thị trường ASEAN.

Ông Hải hy vọng thông qua hội thảo và các phương tiện truyền thông, nhiều doanh nghiệp sẽ biết đến công cụ trực tuyến ASSIST./.

Bùi Tư