Nông thôn mới xanh, sạch đẹp ở xã Hải Bắc - huyện Hải Hậu - tỉnh Nam Định. Ảnh: NNK

Huy động 368.256 tỷ đồng cho NTM

Trao đổi với phóng viên TBTCO về điểm nhấn trong quá trình thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới (NTM), ông Nguyễn Minh Tiến – Chánh Văn phòng Điều phối NTM trung ương (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn - NN&PTNT) cho biết, sau 10 năm thực hiện chương trình NTM, nông thôn Việt Nam đã có những đổi thay mạnh mẽ cả về chất và lượng.

Tính đến tháng 6/2019, cả nước đã có hơn 4.900 số xã đạt chuẩn NTM, chiếm hơn 50,01% số xã cả nước, về trước 1 năm so với mục tiêu đề ra của chương trình đến năm 2020. Thu nhập bình quân đầu người ở khu vực nông thôn tăng gấp 3 lần từ 2010 đến 2018….

Theo báo cáo của các địa phương, đến hết quý II/2019, cả nước huy động được khoảng 368.256 tỷ đồng từ các nguồn lực để đầu tư thực hiện chương trình NTM.

“Trong 3 năm của giai đoạn 2 (2016 - 2019) so với 5 năm của giai đoạn 1, tổng nguồn lực huy động thực hiện chương trình NTM tăng lên rất nhanh. Trước đây là 851 nghìn tỷ đồng thì bây giờ hơn 1,2 triệu tỷ đồng, tăng hơn 50%. Với nguồn lực tăng nhanh đó không những góp phần xử lý dứt điểm nợ cơ bản của giai đoạn trước, đồng thời góp phần đẩy nhanh tiến độ thực hiện chương trình NTM của giai đoạn 2, làm tăng tính bền vững của chương trình về huy động nguồn lực, từ đó tạo ra nền tảng định hướng cho cơ chế huy động nguồn lực sau 2020...” - ông Tiến cho biết thêm.

Tuy nhiên, chậm phân bổ vốn ngân sách trung ương giao nên ảnh hưởng không nhỏ đến tiến độ thực hiện chương trình. "Mặc dù kế hoạch vốn ngân sách trung ương đã được giao từ tháng 12/2018, nhưng đến tháng 6/2019, tỷ lệ giải ngân kế hoạch vốn ngân sách trung ương thực hiện chương trình mới đạt trên 25%. Trong đó, theo số liệu của Bộ Tài chính, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư phát triển mới đạt khoảng 17% so với kế hoạch, thấp hơn so với cùng kỳ năm 2018..." - ông Tiến nêu rõ.

Cơ chế huy động đầu tư cần linh hoạt theo từng nội dung

Theo ông Nguyễn Minh Tiến, nguồn lực đầu tư đóng vai trò rất lớn trong việc thực hiện chương trình NTM. Vì vậy, từ nay đến cuối năm, chương trình tiếp tục đẩy mạnh các giải pháp huy động và đa dạng hóa các nguồn vốn; đẩy nhanh tiến độ giải ngân kế hoạch vốn năm 2019 bao gồm nguồn vốn dự phòng trung hạn giai đoạn 2016 - 2020 đã được giao.

Bên cạnh đó, chương trình cần ưu tiên, bố trí đủ nguồn lực ngân sách nhà nước hỗ trợ thực hiện các đề án xây dựng NTM đặc thù, đặc biệt là hỗ trợ thôn, bản thuộc các xã đặc biệt khó khăn; xem xét, trình Thủ tướng Chính phủ cho phép ứng trước kế hoạch vốn năm 2020 cho một số địa phương có tỷ lệ giải ngân đến hết tháng 6/2019 cao (từ 50% trở lên) để tập trung hoàn thành các mục tiêu, nhiệm vụ của chương trình trong năm 2019.

Đồng thời, chương trình NTM sẽ thực hiện hiệu quả việc lồng ghép các chương trình, dự án hỗ trợ có mục tiêu trên địa bàn; tăng cường các hình thức xã hội hóa, thu hút DN đầu tư vào các hoạt động bảo vệ và xử lý môi trường, phát triển sản xuất nông nghiệp, giao thông nông thôn…

Ngoài ra, để đa dạng hóa nguồn vốn đầu tư, Bộ NN&PTNT tiếp tục vận động, hợp tác với các tổ chức quốc tế hỗ trợ tư vấn và kỹ thuật cho chương trình NTM; tranh thủ hỗ trợ vốn và vay vốn từ các tổ chức tài chính quốc tế và các đối tác phát triển quốc tế để tăng nguồn lực cho xây dựng NTM .

Ông Nguyễn Minh Tiến cho biết thêm: “Định hướng chương trình NTM trong giai đoạn sau không chỉ tập trung ở cấp xã mà làm theo chiều dọc từ các thôn bản đến xã, đến huyện. Đối với từng nhóm nội dung khác nhau thì cơ chế huy động nguồn lực khác nhau. Bên cạnh đó, chương trình cũng mở ra hướng mới là huy động nguồn vốn xã hội hóa thông qua DN với cơ chế phối hợp công tư. Như vậy, cơ chế huy động đầu tư trong giai đoạn tới cần linh hoạt, phụ thuộc từng nhóm hạng mục công trình, từng cấp độ triển khai, từng nội dung thì tôi nghĩ tính bền vững của chương trình sẽ cao hơn và huy động nguồn lực cho chương trình NTM sẽ tốt hơn...” - ông Tiến nói/.

Khánh Linh