HoREA đề xuất áp dụng mức tăng hệ số điểu chỉnh giá đất TP. Hồ Chí Minh như năm trước. Ảnh Đ.Doãn

Giá nhà nước chỉ bằng 30 - 50% giá thị trường

Thực hiện quy định của Luật Đất đai năm 2013 về việc Chính phủ ban hành “Khung giá đất”, cấp tỉnh căn cứ “Khung giá đất” để ban hành “Bảng giá đất” và được điều chỉnh mức giá tối đa không quá 30% mức giá tối đa trong “Khung giá đất”.

Hàng năm, cấp tỉnh điều chỉnh các mức giá trong “Bảng giá đất” bằng hệ số điều chỉnh giá đất để đảm bảo nguyên tắc giá đất trong “Bảng giá đất” phù hợp với giá thị trường.

Tuy nhiên, cơ chế xây dựng “Khung giá đất - Bảng giá đất” như quy định trên đây thì không thể nào đảm bảo được nguyên tắc giá đất trong “Bảng giá đất” phù hợp với giá thị trường như quy định của Luật Đất đai. Cụ thể là giá đất trong “Bảng giá đất” phổ biến chỉ đạt khoảng 30 - 50% giá thị trường mà thôi. Ví dụ như đường Đồng Khởi, Lê Lợi, Nguyễn Huệ… ở quận 1 có giá tối đa trong “Khung giá đất” là 162 triệu đồng/m2.

Thành phố được nâng lên 30% thành mức giá tối đa trong “Bảng giá đất” là 210,6 triệu đồng/m2. Quyết định 09/2018/QĐ-UBND ngày 15/3/2018 của UBND TP. Hồ Chí Minh xác định hệ số điều chỉnh giá đất áp dụng cho năm 2018 là 2,1 lần, đưa đến giá đất là 442,26 triệu đồng/m2. Trên thực tế, mức giá này vẫn rất thấp so với giá thị trường lên đến trên 1 tỷ đồng/m2.

Mới đây, Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh đã có văn bản gửi các ban ngành liên quan lấy ý kiến về hệ số điều chỉnh giá đất áp dụng cho năm 2019 trên địa bàn theo hướng sẽ tăng từ 19% đến 30% so với năm 2018 (tăng 5 - 8,33%). Hệ số này được áp dụng trong trường hợp các tổ chức, cá nhân, hộ gia đình thực hiện nghĩa vụ tài chính thủ tục hợp pháp hóa quyền sở hữu nhà, quyền sử dụng đất ở.

Theo văn bản này, TP. Hồ Chí Minh được chia theo 5 khu vực để áp dụng. Khu vực 1 gồm các quận 1, 3, 4, 5, 10, 11, Tân Bình và Phú Nhuận. Khu vực 2 gồm các quận 6, 7, Gò Vấp, Bình Thạnh và Tân Phú. Khu vực 3 gồm các quận 2, 8, 9, 12, Bình Tân và Thủ Đức. Khu vực 4 gồm các huyện: Bình Chánh, Củ Chi, Nhà Bè, Hóc Môn. Còn khu vực 5 là huyện Cần Giờ.

Tăng hệ số điều chỉnh ở mức nào là hợp lý ?

Trong văn bản góp ý về hệ số điều chỉnh giá đất năm 2019 trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh gửi Thành ủy, HĐND, UBND TP và các cơ quan liên quan, HoREA khẳng định việc đề xuất hệ số điều chỉnh giá đất năm 2019 tăng ở mức 19% - 30% (tùy khu vực) là cao hơn nhiều so với mức tăng hệ số điều chỉnh giá đất của năm 2018 (ở mức 5% - 8,33%).

Cụ thể, hệ số điều chỉnh giá đất khu vực 1 của năm 2017 là 2, năm 2018 là 2,1 (tăng 5% so với năm 2017) thì đề xuất cho năm 2019 là 2,5, tức tăng 19% so với năm 2018; khu vực 5 năm 2017 là 1,2, năm 2018 là 1,3 (tăng 8,33%) thì đề xuất của năm 2019 là 1,7, tức tăng 30% so với năm 2018.

Mức tăng như vậy cần được nghiên cứu xem xét kỹ, bởi lẽ chỉ số tăng giá (CPI) 9 tháng đầu năm 2018 chỉ là 3,57% so với cùng kỳ năm 2017, và cả năm 2018 cũng được dự báo không vượt quá 4%.

Theo HoREA, để không làm tăng quá nhiều nghĩa vụ tài chính của các cá nhân, hộ gia đình khi thực hiện thủ tục hợp pháp hóa quyền sở hữu nhà, quyền sử dụng đất ở, nên áp dụng mức tăng hệ số điều chỉnh giá đất năm 2019 tương đương năm 2018, tức trong khoảng 5% - 8,33%, do mức đề xuất tăng từ 19% đến 30% là quá cao và chưa hợp lý trong lúc này.

Ngoài ra, HoREA cũng kiến nghị xếp quận 2 vào khu vực 2, cùng nhóm với quận 7 sẽ hợp lý hơn và đảm bảo sự công bằng khi thực hiện nghĩa vụ nộp ngân sách nhà nước bởi điều kiện hạ tầng đô thị của 2 quận này là tương đương nhau, nên người dân sử dụng đất khi thực hiện nghĩa vụ nộp ngân sách phải như nhau.

“Còn về lâu dài, cần sửa đổi, bổ sung Luật Đất đai năm 2013 theo hướng Chính phủ không ban hành “Khung giá đất” và giao thẩm quyền cho cấp tỉnh ban hành “Bảng giá đất” có niên độ 5 năm, hàng năm được điều chỉnh bằng hệ số điều chỉnh giá đất để đảm bảo thực hiện đúng nguyên tắc “Giá đất phù hợp với giá thị trường” theo quy định của Luật Đất đai” – HoREA nêu kiến nghị./.

Đỗ Doãn