Nên tạo cơ hội thu hút dòng tiền người nước ngoài vào bất động sản. Ảnh: Hải Anh

Nguồn lực lớn đang bị bỏ qua

Trước thực trạng khó khăn kéo dài của thị trường bất động sản trong những năm vừa qua, Chính phủ đã thực hiện nhiều chính sách và phương án khác nhau, nhằm cải thiện tình hình. Tuy nhiên, hầu hết các động thái này đều tập trung vào cải thiện sức mua của các nhà đầu tư trong nước và cơ cấu sản phẩm nhà ở bán.

Đến gần đây, Chính phủ đã bắt đầu chú ý đến nhu cầu của người nước ngoài và sự quan tâm của họ đối với thị trường bất động sản Việt Nam, cũng như xem xét những ảnh hưởng của nó lên thị trường nội địa.

Tuy vậy, việc thu hút dòng tiền qua kênh người nước ngoài vào bất động sản hiện nay còn khiêm tốn.

Phó giám đốc nghiên cứu thị trường Cty tư vấn đầu tư bất động sản CBRE Dương Thùy Dung phân tích, nguyên nhân chính là do giá nhà đắt đỏ và có quá nhiều ràng buộc, bởi quy định hiện hành.

Luật hiện hành quy định, người nước ngoài chỉ được mua một căn hộ với mục đích để ở, mục đích đầu tư và các mục đích khác là không được phép. Chủ sở hữu phải đóng thuế ở Việt Nam và không được cho thuê lại tài sản của mình.

Giới hạn về thời hạn sở hữu cũng ảnh hưởng đến sức hút của bất động sản đối với người nước ngoài. Giá mua nhà còn quá cao so với chi phí thuê nhà, nên hầu hết các tổ chức nước ngoài vẫn ưa chuộng thuê hơn là mua căn hộ.

Theo bà Dương Thùy Dung, cần gỡ bỏ những quy định hạn chế mua nhà đối với người nước ngoài, tăng thời hạn thuê, nới lỏng điều kiện cho thuê/bán lại và mở rộng danh sách các loại hình bất động sản mà người nước ngoài được phép mua, để tăng cầu.

Nghị Quyết 19/2008/QH12 quy định về chương trình thí điểm cho người nước ngoài mua nhà tại Việt Nam, sắp hết hiệu lực vào cuối năm 2013.

Những sửa đổi chính sách này đang được xem xét, theo hướng nới lỏng một số điều khoản và tháo gỡ khúc mắc về cho phép người nước ngoài mua bất động sản tại Việt Nam, mở ra cơ hội cho nhiều lĩnh vực đầu tư kinh tế.

"Mở cửa" thị trường

Thực tế, Bộ Xây dựng đã đề nghị Chính phủ cho phép tất cả người nước ngoài có thị thực vào Việt Nam từ 3 tháng trở lên được mua và sở hữu nhà tại Việt Nam, không giới hạn trong đối tượng nhà đầu tư hay cấp quản lý, lãnh đạo như trước đây.

Không chỉ dừng lại ở đối tượng cá nhân người nước ngoài, Bộ Xây dựng đề nghị bổ sung thêm các quỹ đầu tư nước ngoài; các ngân hàng nước ngoài, các chi nhánh, văn phòng đại diện của DN nước ngoài đang hoạt động ngoài sở hữu bất động sản trong thời gian 70 năm.

Cho phép tổ chức, cá nhân nước ngoài được mua và sở hữu cả căn hộ chung cư và nhà ở riêng lẻ với diện tích khuôn viên đất mỗi một nhà ở không quá 500 m2.

Về số lượng nhà ở, Bộ Xây dựng đang cân nhắc giữa hai phương án: sở hữu không hạn chế hoặc hạn chế tối đa hai căn. Chủ sở hữu có thể cho thuê lại nhà ở nếu không có nhu cầu tiếp tục lưu trú tại Việt Nam.

Thông qua việc mở rộng loại hình bất động sản mà người nước ngoài được phép mua và kéo dài thời hạn sở hữu lên 70 năm; tháo bỏ quy định không được cho thuê lại cùng với giá nhà trên thị trường đã giảm đáng kể từ năm 2008. Những sửa đổi này nếu được thông qua sẽ đem lại cơ hội mới và hỗ trợ tình hình bất động sản đang trì trệ hiện nay. Rõ ràng việc gỡ bỏ những hạn chế người nước ngoài sở hữu nhà ở Việt Nam là một tin tốt lành, nhưng đây chỉ là giải pháp tình thế, góp phần cho thị trường hồi phục.

Song Linh