Ông Jacques Bouflet trao đổi với báo chí sau cuộc họp báo.

Chiều 5/8, Phái đoàn của Liên minh châu Âu (EU) tại Việt Nam đã tổ chức họp báo về việc kết thúc cơ bản đàm phán FTA giữa Việt Nam và EU. Theo Hiệp định này, 99% dòng thuế xuất nhập khẩu giữa hai bên sẽ được xoá bỏ.

EU giảm ngay 71% dòng thuế với hàng Việt Nam

Thông tin về lộ trình giảm thuế giữa hai bên theo Hiệp định, ông Franz Jessen, Đại sứ trưởng Phái đoàn EU tại Việt Nam cho biết, lộ trình giảm dần các loại thuế của phía EU là 7 năm.

Ngay từ khi Hiệp định có hiệu lực, phía Việt Nam sẽ giảm tới 65% dòng thuế nhập khẩu cho hàng hoá EU. Ngược lại, về phía EU sẽ xoá bỏ ngay 71% dòng thuế nhập khẩu với hàng Việt Nam. Sự chênh lệch về lộ trình giảm thuế, theo ông Franz Jessen là do mức độ phát triển khác nhau giữa hai nền kinh tế. Bên cạnh một số mặt hàng được giảm thuế ngay lập tức, một số mặt hàng sẽ giảm dần theo lộ trình để các doanh nghiệp (DN) có thời gian thích nghi, chuyển đổi.

Tuy nhiên, khi được miễn giảm thuế, có nhiều mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam vào EU sẽ phải chịu hạn ngạch. Đó là các mặt hàng như gạo, thịt gà, bò, thịt lợn, một số loại thủy sản… Nhóm hàng xuất khẩu quan trọng của Việt Nam vào EU là dệt may, giày dép sẽ không phải chịu hạn ngạch nhưng áp dụng lộ trình giảm dần thuế về 0% sau 7 năm.

Dù hàng dệt may không phải chịu hạn ngạch và nhiều mã hàng còn được ưu đãi nhưng ông Jean Jacques Bouflet, Tham tán công sứ, Trưởng ban Kinh tế và Thương mại của phái đoàn EU nhấn mạnh điều quan trọng là nguồn gốc xuất xứ của hàng dệt may.

Sẽ làm chặt về nguồn gốc xuất xứ hàng dệt may

Theo quy định, các mặt hàng dệt may của Việt Nam sẽ phải đảm bảo quy chế chuyển đổi nguồn gốc xuất xứ kép. Như vậy, để một mặt hàng dệt may VN được hưởng ưu đãi thuế quan, hàng hoá đó không những phải được sản xuất tại Việt Nam (tiêu chuẩn xuất xứ đơn) mà cả vải vóc nguyên liệu cũng phải có nguồn gốc, xuất xứ Việt Nam (tiêu chuẩn xuất xứ kép).

Tuy nhiên, EU sẽ cho phép quy chế gọi là “cộng dồn nguồn gốc xuất xứ”. Theo đó, hàng hoá có nguồn gốc từ các nước đối tác với EU cũng được coi là có nguồn gốc xuất xứ. Ví dụ, Hàn Quốc là đối tác với EU, đồng thời cũng là đối tác với Việt Nam, nên hàng hoá có xuất xứ Hàn Quốc cũng được coi ngang bằng có nguồn gốc từ Việt Nam.

“Với hàng dệt may, EU sẽ làm chặt chẽ về vấn đề nguồn gốc xuất xứ để đảm bảo đích thực là hàng Việt Nam xuất sang EU, bởi chúng tôi ký FTA với Việt Nam chứ không phải nước nào khác gần Việt Nam”, ông Jean Jacques Bouflet khẳng định.

“Không có hàng rào kỹ thuật phi thuế quan”

Trả lời câu hỏi liệu có hay không hàng rào kỹ thuật phi thuế quan đối với hàng hoá xuất nhập khẩu? ông Jean Jacques Bouflet cho biết đây thực chất là tiêu chuẩn kỹ thuật quốc tế mà cả DN EU và DN Việt Nam đều phải tuân thủ, để đảm bảo theo các thoả thuận quốc tế. Các tiêu chuẩn này hướng đến tính minh bạch cao. Đây sẽ là áp lực lớn cho các DN Việt Nam khi phải thích nghi với các tiêu chuẩn kỹ thuật của hàng hoá vào châu Âu, tuy nhiên phía EU đã có những điều chỉnh để DN Việt Nam thích nghi dần. Một khi đáp ứng các tiêu chuẩn này, DN Việt Nam sẽ có “phần thưởng lớn” là một thị trường EU rộng mở, người tiêu dùng có thu nhập trung bình cao...

Thừa nhận còn tồn tại hạn ngạch đối với nhiều mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam vào EU như gạo, thịt… nhưng về tổng thể, ông Jean Jacques Bouflet cho rằng phần EU dành cho Việt Nam là "hào phóng". Việt Nam có đủ thời gian để thích nghi và do đó cần nâng tầm chất lượng, thương hiệu hàng hoá, để xuất khẩu những mặt hàng có giá trị cao hơn và thu về lợi nhuận cao hơn.

Bên cạnh đó, Trưởng ban Kinh tế và Thương mại của EU cũng cho rằng, việc áp dụng hạn ngạch (TRQ) cũng đem lại lợi ích, bởi nếu mở cửa hoàn toàn thì sẽ chỉ tạo lợi thế cho hàng xuất khẩu rẻ tiền, hàng trôi nổi. Việc áp dụng hạn ngạch sẽ tạo điều kiện cho Việt Nam thúc đẩy xuất khẩu hàng chất lượng cao.

“Bây giờ chính là lúc Việt Nam phải tính đến việc xuất những mặt hàng chất lượng cao, có thương hiệu”, ông Jean Jacques Bouflet nói.

Đánh giá chung, ông Jean Jacques Bouflet cho rằng trong thoả thuận lần này, Việt Nam sẽ hưởng thặng dư rất lớn, gấp đôi mức EU sang Việt Nam. Hàng Việt Nam vốn dĩ đã rất cạnh tranh khi không có FTA. Vì vậy “các bạn đừng quá lo ngại về việc thay đổi diện mạo của hàng hoá xuất nhập khẩu giữa Việt Nam – EU”, ông nói thêm.

Dự kiến, Hiệp định sẽ được trình Hội đồng, Nghị viện châu Âu và Quốc hội Việt Nam thông qua vào cuối năm nay./.

Hoàng Yến