Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng trình bày tại phiên họp. Ảnh: PV

Kinh doanh đòi nợ: Quản lý chặt chứ không nên cấm

Tại phiên họp ngày 23/3 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) cho ý kiến về các vấn đề còn ý kiến khác nhau của dự án Luật Đầu tư (sửa đổi), Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh, dự án Luật Đầu tư (sửa đổi) còn một số vấn đề lớn được thảo luận là về: bổ sung một số ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh; danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện; ngành, nghề tiếp cận thị trường có điều kiện đối với nhà đầu tư nước ngoài; bảo lãnh của Chính phủ đối với một số dự án quan trọng; thủ tục đầu tư theo hình thức góp vốn, mua cổ phần, phần vốn góp…

Về ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh, đa số ý kiến của Thường trực Ủy ban Kinh tế thống nhất với quan điểm giữ lại phụ lục 1, 2 và 3 như Luật Đầu tư hiện hành trên cơ sở rà soát quy định danh mục ban hành kèm theo để sửa đổi, bổ sung cho phù hợp với thực tế. Bên cạnh đó, cũng có ý kiến nhất trí với Chính phủ, bỏ phụ lục 1, 2 và 3 tại dự thảo luật và giao Chính phủ quy định chi tiết.

Về việc cấm đầu tư kinh doanh dịch vụ đòi nợ, đa số ý kiến của Thường trực Ủy ban thống nhất với ý kiến không quy định cấm "kinh doanh dịch vụ đòi nợ" mà quy định tại danh mục ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện như luật hiện hành. Theo quan điểm này, việc thuê một đơn vị trung gian đứng ra thu hồi nợ xuất phát từ nhu cầu thực tế của cuộc sống, đáp ứng nhu cầu của khách hàng khi các công ty kinh doanh dịch vụ đòi nợ sử dụng các công cụ, biện pháp đạt kết quả, phù hợp với các quy định của pháp luật. Để hạn chế tiêu cực phát sinh, đề nghị bổ sung quy định về điều kiện chặt chẽ để đảm bảo quản lý nhà nước đối với loại hình kinh doanh này.

Thảo luận tại phiên họp, các thành viên UBTVQH vẫn có ý kiến khác nhau về nội dung này. Chủ tịch Hội đồng dân tộc Hà Ngọc Chiến đề nghị không cấm kinh doanh đòi nợ thuê, vì đây là hoạt động kinh doanh phù hợp thực tế, phù hợp nhu cầu của thị trường. Tuy nhiên, do chưa có quy định rõ ràng, chặt chẽ, nên có biến tướng, lợi dụng. Do đó cần quy định chặt chẽ hơn để quản lý thay vì cấm. Tổng Thư ký Quốc hội Nguyễn Hạnh Phúc và Trưởng ban Dân nguyện Nguyễn Thanh Hải cũng đồng tình quan điểm này.

Tuy nhiên, Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu cho rằng về việc đòi nợ, chúng ta đã có chế tài, có luật pháp quy định rõ. Đây là quan hệ dân sự đã được điều chỉnh ở rất nhiều cơ chế. Qua thực tế triển khai Luật Đầu tư thời gian qua, việc cho phép kinh doanh đòi nợ không mang lại kết quả tốt hơn so với việc cấm trước đây, mà ngược lại mang lại nhiều hậu quả xấu, ảnh hưởng trật tự an ninh xã hội. Do đó, Phó Chủ tịch Quốc hội nhất trí ủng hộ phương án cấm kinh doanh đòi nợ.

Tránh chồng chéo với Luật Quản lý nợ công, luật về thuế

Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính - Ngân sách Nguyễn Đức Hải đề nghị cần rà soát lại các chính sách liên quan đến ưu đãi đầu tư, đảm bảo sự đồng bộ giữa luật này với các luật liên quan về thuế, nhất là ở chính sách ưu đãi, vì luật này có đề cập nhiều vấn đề liên quan đến ưu đãi thuế; xem xét lại mối quan hệ giữa luật này với Luật Doanh nghiệp về các vấn đề nhà đầu tư, vốn đầu tư. Đối với một số chính sách ưu đãi liên quan tới các dự án lớn thì không chỉ quy định về mức vốn mà cần phải quy định về việc ứng dụng khoa học công nghệ; bảo đảm công tác bảo vệ môi trường.

Liên quan đến danh mục ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh, nhiều ý kiến trong UBVTQH ủng hộ phương án giữ như hiện hành, quy định rõ trong luật thay vì giao Chính phủ quy định chi tiết.

Cho ý kiến tại phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân cũng đồng tình với việc giữ nguyên phụ lục 1, 2, 3 về ngành nghề cấm đầu tư, kinh doanh như Luật Đầu tư hiện hành. Đối với việc kinh doanh đòi nợ, Chủ tịch Quốc hội cho rằng việc có biến tướng, lợi dụng là do quản lý chưa tốt, do đó cần siết chặt quản lý thay vì cấm kinh doanh.

Đối với quy định về bảo lãnh của Chính phủ đối với một số dự án quan trọng, Chủ tịch Quốc hội cho rằng vấn đề này đã được quy định cụ thể tại Luật Quản lý nợ công, do đó cần cân nhắc về việc quy định tại luật này. Cần nghiên cứu kỹ loại dự án nào cần Chính phủ bảo lãnh mà không phải là nợ công thì mới quy định tại luật này, để tránh chồng chéo với Luật Quản lý nợ công, Chủ tịch Quốc hội yêu cầu.

H.Y