 |
| Lạm phát của Anh giảm thấp hơn dự kiến, gây áp lực lên BoE. Ảnh: Reuters |
Vương quốc Anh đã ghi nhận mức lạm phát giảm mạnh nhất kể từ khi cuộc khủng hoảng chi phí sinh hoạt bắt đầu xảy ra, với tỷ lệ giảm xuống 8,7% vào tháng 4/2023, nhưng giá lương thực tiếp tục tăng với tốc độ nhanh nhất trong 45 năm qua.
Số liệu được Văn phòng Thống kê Quốc gia (ONS) công bố ngày 24/5 cho thấy, chỉ số giá tiêu dùng của tháng 4 lần đầu tiên giảm xuống dưới hai con số kể từ tháng 8 năm ngoái và thấp hơn mức 10,1% trong tháng 3. Trước đó, lạm phát của Vương quốc Anh đạt đỉnh 11,1% vào tháng 10/2022.
Sự sụt giảm mạnh này do giá năng lượng, vốn tăng kỷ lục đối với các hộ gia đình trong một năm trước, đã không lặp lại, mặc dù điều này được bù đắp bởi chi phí mua sắm hàng tuần tăng do giá thực phẩm và đồ uống không cồn tăng 19% trong tháng 4.
Grant Fitzner - Kinh tế trưởng của ONS cho biết: “Giá cả nhìn chung vẫn cao hơn đáng kể so với thời điểm này năm ngoái, với lạm phát giá lương thực hàng năm đạt gần mức cao lịch sử”.
Phản ánh mức lạm phát cao khó giảm khi lãi suất cơ bản hạ nhiệt chậm hơn so với dự đoán, khi các nhà kinh tế của Vương quốc Anh trước đó đã dự báo mức giảm kỳ vọng lớn hơn trong tháng 4, xuống còn 8,2%. Tin tức này được đưa ra khi các nhà kinh tế cảnh báo mục tiêu giảm một nửa tỷ lệ lạm phát trong năm nay của Thủ tướng Rishi Sunak sẽ được đáp ứng trong một biên độ tốt hơn so với dự kiến.
Theo báo cáo mới nhất từ ONS, giá điện và khí đốt đã đóng góp khoảng 1,4 điểm phần trăm vào việc giảm tỷ lệ lạm phát hàng năm, do việc tăng trần giá Ofgem vào tháng 4 năm ngoái đã vượt ra ngoài tính toán. Đồng thời cho biết điều này được bù đắp một phần bởi giá thực phẩm tiếp tục tăng với tốc độ hàng năm nhanh nhất kể từ năm 1977, cũng như tăng chi phí cho giải trí và văn hóa, đồ uống có cồn và thuốc lá, thông tin liên lạc và giao thông.
Bộ trưởng Tài chính Anh Jeremy Hunt cho biết: “Ngày hôm qua IMF cho biết chúng tôi đã hành động quyết liệt để giải quyết lạm phát, nhưng mặc dù điều tích cực là hiện lạm phát đang ở mức một con số, giá lương thực vẫn tăng quá nhanh. Chúng ta phải kiên quyết bám sát kế hoạch giảm lạm phát”.
Tỷ lệ lạm phát cao dai dẳng đã giảm ít hơn dự kiến làm tăng khả năng tăng lãi suất nhiều hơn, do mức tăng 8,7% của lạm phát trong tháng 4 vẫn khiến Vương quốc Anh có tỷ lệ lạm phát cao nhất trong Nhóm G7. Ở Tây Âu, chỉ có Áo có tỷ lệ lạm phát cao hơn.
 |
| Vương quốc Anh có tỷ lệ lạm phát cao thứ hai ở Tây Âu. |
Sau khi dữ liệu lạm phát tháng 4 được công bố, lợi suất trái phiếu của Vương quốc Anh đã tăng mạnh khi các nhà đầu tư bán ra, do các nhà đầu tư đặt cược BoE sẽ buộc phải tăng lãi suất liên tục cho đến cuối năm nay. Lợi suất trái phiếu chính phủ Anh kỳ hạn 10 năm đã tăng lên trên 4,3% vào ngày 24/5, từ mức 4,2% một ngày trước đó. Đây là mức cao nhất trong 10 năm kể từ tháng 10/2022.
Paul Dales - Kinh tế trưởng của Vương quốc Anh tại Capital cho biết: “Với việc lạm phát đang trở nên khó giảm hơn so với dự kiến của BoE, giờ đây có vẻ như chắc chắn rằng ngân hàng trung ương sẽ tăng lãi suất từ 4,50% lên 4,75% vào tháng 6 và có thể cao hơn một chút trong những tháng sau đó”.
Thống đốc Andrew Bailey và các quan chức hàng đầu khác của BoE đã bị chỉ trích ngày càng nhiều vì lạm phát gia tăng. Một nhà lập pháp đã cáo buộc các ngân hàng trung ương "bỏ bê nhiệm vụ" trong một phiên điều trần tại quốc hội vừa diễn ra.
Lạm phát cao là một vấn đề đối với chính phủ Anh cũng như BoE. Thủ tướng Rishi Sunak đã hứa vào đầu năm 2023 sẽ giảm một nửa lạm phát, đồng nghĩa với mức lạm phát sẽ ở vào khoảng 5% vào cuối năm.
Ông Sunak đã đưa ra lời hứa như một trong những ưu tiên của ông cho năm 2023 trước cuộc bầu cử quốc gia dự kiến vào năm tới, với việc Đảng Bảo thủ của ông đang dẫn đầu trong các cuộc thăm dò dư luận.
BoE dự kiến sẽ công bố quyết định tiếp theo về lãi suất vào ngày 22/6/2023 và sau dữ liệu được công bố ngày 24/5, các nhà đầu tư đã định giá tới 100% khả năng lãi suất tăng thêm 1/4 điểm phần trăm vào tháng tới.
Ngay lập tức, đồng Bảng Anh cũng tăng giá so với đồng đô la Mỹ và đồng Euro, sau khi các số liệu được công bố. Theo đó, đồng Bảng Anh đã từ bỏ tất cả các mức tăng trước đó và giảm 0,04% so với đô la Mỹ trong ngày 24/5, ở mức 1,2405 USD. Thông thường lãi suất cao hơn cũng làm cho đồng nội tệ hấp dẫn hơn, nhưng nếu lãi suất tăng quá cao sẽ khiến các nhà giao dịch có thể bắt đầu lo sợ điều đó sẽ kìm hãm tăng trưởng kinh tế.
Hai thước đo tăng trưởng giá cơ bản được BoE theo dõi chặt chẽ - lạm phát cơ bản, loại trừ giá năng lượng, thực phẩm và thuốc lá, và tăng giá trong lĩnh vực dịch vụ - cả hai đều đạt mức cao nhất kể từ tháng 3/1992.
Như vậy, bất chấp sự sụt giảm gần đây nhất, lạm phát vẫn tiếp tục ăn mòn sức chi tiêu của những người lao động có mức lương đang tăng ít hơn. Tuy nhiên, dữ liệu của ONS cũng đưa ra một số dấu hiệu cho thấy việc tăng giá hàng hóa sẽ chậm lại, có khả năng giúp giảm bớt phần nào nỗi đau cho người tiêu dùng do phải trả nhiều tiền hơn cho các dịch vụ.
BoE lo lắng lạm phát gia tăng có thể dẫn đến sự thay đổi lâu dài về nhu cầu tiền lương và chiến lược định giá của các doanh nghiệp, trở nên trầm trọng hơn do lực lượng lao động của Anh bị cắt giảm sau đại dịch và các vấn đề do Brexit gây ra./.
