Năm 2023: Khó khăn về kinh tế làm tăng điều kiện phát sinh tội phạm

Hoàng Yến
Theo báo cáo của Chính phủ, tình hình tội phạm và vi phạm pháp luật năm 2023 vẫn còn diễn biến phức tạp và có chiều hướng gia tăng. Nguyên nhân chủ yếu là do những khó khăn về kinh tế - xã hội làm gia tăng các nguyên nhân, điều kiện phát sinh tội phạm, vi phạm pháp luật.
aa
Tăng trưởng kinh tế năm 2024, 2025 có thể phục hồi tốt hơn năm 2023 Số vụ tội phạm tham nhũng, chức vụ phát hiện tăng 71,46%, riêng hối lộ tăng 312,5% Sau dịch Covid-19, nhiều loại tội phạm gia tăng

Ngày 21/11, Quốc hội dành 1 ngày để nghe về thảo luận về các báo cáo công tác phòng, chống tội phạm và vi phạm pháp luật năm 2023; báo cáo công tác năm 2023 của Viện trưởng Viện Kiểm sát Nhân dân tối cao (KSNDTC), của Toà án Nhân dân tối cao (TANDTC)… và các báo cáo thẩm tra.

Hầu hết các loại tội phạm đều gia tăng

Tại phiên họp, trình bày báo cáo về công tác phòng, chống tội phạm và vi phạm pháp luật năm 2023, Bộ trưởng Bộ Công an Tô Lâm cho hay, về cơ bản, tình hình, kết quả công tác bảo đảm an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội tiếp tục có chuyển biến tích cực. Nhiều nhiệm vụ, chỉ tiêu Quốc hội được thực hiện tốt, một số nội dung vượt chỉ tiêu, qua đó góp phần giữ vững an ninh, trật tự phục vụ thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Năm 2023: Khó khăn về kinh tế làm tăng điều kiện phát sinh tội phạm
Bộ trưởng Bộ Công an Tô Lâm trình bày báo cáo tại phiên họp. Ảnh: Quochoi.vn

Tuy nhiên, tình hình tội phạm và vi phạm pháp luật vẫn còn diễn biến phức tạp và có chiều hướng gia tăng. Nguyên nhân chủ yếu là do những khó khăn về kinh tế - xã hội làm gia tăng các nguyên nhân, điều kiện phát sinh tội phạm, vi phạm pháp luật; nguồn lực cho công tác phòng, chống tội phạm, vi phạm pháp luật còn hạn chế; năng lực, ý thức trách nhiệm của một bộ phận cán bộ, công chức, viên chức chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Theo báo cáo của Chính phủ, năm 2023, tình hình tội phạm tham nhũng, kinh tế, buôn lậu còn diễn biến rất phức tạp; số vụ phạm tội về trật tự quản lý kinh tế được phát hiện nhiều hơn 11,69%, số vụ phạm tội về tham nhũng và chức vụ được phát hiện nhiều hơn 51,63%.

Thẩm tra báo cáo của Chính phủ, Ủy ban Tư pháp đánh giá năm 2023, Chính phủ đã đề ra nhiều giải pháp vừa bảo đảm phát triển kinh tế, ổn định đời sống người dân và đấu tranh có hiệu quả đối với vi phạm pháp luật và tội phạm.

Lực lượng công an đã triển khai nhiều biện pháp để phát hiện, xử lý nhanh chóng những điểm nóng; kịp thời truy bắt các đối tượng khủng bố, chống chính quyền nhân dân; xử lý nghiêm minh nhiều vụ án tham nhũng, kinh tế đặc biệt nghiêm trọng, phức tạp…

Tuy nhiên, cơ quan thẩm tra cũng nhấn mạnh, mặc dù đã có nhiều cố gắng nhưng tổng thể chung tội phạm gia tăng về số vụ, số người chết và thiệt hại về tài sản do tội phạm gây ra, điều này chứng tỏ công tác phòng ngừa tội phạm trên một số lĩnh vực còn có mặt chưa đạt yêu cầu.

Hầu hết các loại tội phạm đều tăng, trong đó một số loại tội phạm tăng mạnh, như: số vụ giết người tăng 12,65%, cướp tài sản tăng 44,4%, cướp giật tăng 17,68%, lừa đảo chiếm đoạt tài sản tăng 61,52%, cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự tăng 67,85%, gây rối trật tự công cộng tăng 80,75%...

“Điều này không chỉ gây bất an trong nhân dân về trật tự, an toàn xã hội mà còn thể hiện sự hạn chế nhất định trong công tác phòng ngừa tội phạm trên một số lĩnh vực” - Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga trình bày báo cáo cho hay.

Công tác phát hiện và xử lý vi phạm đạt được nhiều kết quả tích cực

Theo cơ quan thẩm tra, công tác phòng ngừa vi phạm pháp luật và tội phạm trên một số lĩnh vực vẫn còn hạn chế, nhất là: Số vi phạm pháp luật và tội phạm trên lĩnh vực công nghệ thông tin, mạng viễn thông, mạng internet được phát hiện gia tăng và vẫn diễn biến ngày càng phức tạp với nhiều phương thức thủ đoạn mới, tinh vi hơn, để lừa đảo chiếm đoạt tài sản, hoạt động tín dụng đen; công tác quản lý nhà nước trên một số lĩnh vực còn nhiều sơ hở.

Nhiều đối tượng lợi dụng chức vụ, quyền hạn để trục lợi, nhận hối lộ. Đáng lưu ý là các hành vi vi phạm nói trên đã kéo dài trong nhiều năm, xảy ra nhiều nơi nhưng chưa được kịp thời phát hiện, xử lý.

Ngoài ra, xuất hiện tình trạng lợi dụng danh nghĩa doanh nghiệp, công ty luật dưới hình thức mua bán nợ để cưỡng đoạt tài sản với các thủ đoạn đe dọa, khủng bố bằng tin nhắn, điện thoại gây hoang mang trong dư luận…

Năm 2023: Khó khăn về kinh tế làm tăng điều kiện phát sinh tội phạm
Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga trình bày báo cáo tại phiên họp. Ảnh: Quochoi.vn

Về công tác phát hiện xử lý vi phạm pháp luật và tội phạm, Ủy ban Tư pháp đánh giá năm 2023, với sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ và chính quyền các cấp, sự nỗ lực, cố gắng của các cơ quan chức năng, công tác phát hiện và xử lý vi phạm pháp luật và tội phạm đạt được nhiều kết quả tích cực và đạt được nhiều chỉ tiêu của Quốc hội giao.

Tuy nhiên, kết quả phát hiện và xử lý vi phạm pháp luật và tội phạm trên một số lĩnh vực còn chưa tương xứng với tình hình thực tế. Số vụ phạm tội về ma túy phát hiện tăng 17,68%, số ma túy tổng hợp dạng tinh thể bị thu giữ tăng đặc biệt nhiều (1.161,10%), điều này cho thấy diễn biến hết sức phức tạp của tội phạm ma túy.

Nhiều vụ mua bán người ở trong nước diễn ra rất phức tạp với nhiều phương thức, thủ đoạn như ép nạn nhân làm mại dâm hoặc cưỡng bức lao động. Tội phạm xâm hại trẻ em tăng so với cùng kỳ năm 2022 (xảy ra 1.853 vụ, tăng 41,88%). Các vụ việc xâm hại trẻ em mặc dù đã có sự quan tâm chỉ đạo, xử lý của Quốc hội và các cấp chính quyền nhưng đến nay vẫn diễn ra phức tạp.

15 trường hợp phải đình chỉ điều tra

Đối với công tác điều tra, xử lý tội phạm, theo báo cáo của Chính phủ, năm 2023 công tác điều tra, xử lý tội phạm tiếp tục có nhiều chuyển biến tích cực, chất lượng công tác điều tra đã được nâng lên rõ rệt, nhiều nội dung đạt và vượt chỉ tiêu Quốc hội giao tại Nghị quyết số 96.

Tuy nhiên, Ủy ban Tư pháp vẫn lưu ý còn một số hạn chế như: tỷ lệ giải quyết tố giác, tin báo tội phạm là 85,58% chưa đạt chỉ tiêu của Quốc hội giao. Việc áp dụng biện pháp ngăn chặn bắt, tạm giữ, tạm giam vẫn còn vi phạm. Vẫn còn xảy ra 15 trường hợp phải đình chỉ điều tra bị can do không có sự việc phạm tội, hành vi không cấu thành tội phạm hoặc hết thời hạn điều tra không chứng minh được bị can phạm tội. Số vụ việc, vụ án tạm đình chỉ tuy đã có nhiều cố gắng giải quyết nhưng đến nay vẫn còn tồn đọng nhiều.

Hoàng Yến

Đọc thêm

Kịch bản nào cho giá thức ăn chăn nuôi trước biến động Trung Đông?

Kịch bản nào cho giá thức ăn chăn nuôi trước biến động Trung Đông?

Biến động địa chính trị tại Trung Đông đang tạo sức ép đáng kể lên chuỗi cung ứng nguyên liệu nông nghiệp toàn cầu, trong đó có thị trường thức ăn chăn nuôi. Với đặc thù phụ thuộc lớn vào nguồn nguyên liệu nhập khẩu, ngành chăn nuôi Việt Nam được dự báo chịu nhiều tác động nếu căng thẳng tại khu vực này kéo dài.
Cụ bà 101 tuổi và niềm tin vào lá phiếu của cử tri

Cụ bà 101 tuổi và niềm tin vào lá phiếu của cử tri

Sáng nay ngày 15/3 cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND các cấp đã diễn ra trên cả nước. Tại một con ngõ nhỏ của Hà Nội, bốn thế hệ trong một gia đình đã nô nức mong ngóng cùng hòa trong không khí tưng bừng, phấn khởi của ngày bầu cử - ngày hội của toàn dân.
Quảng Ninh rộn ràng ngày bầu cử, cử tri toàn tỉnh nô nức thực hiện quyền công dân

Quảng Ninh rộn ràng ngày bầu cử, cử tri toàn tỉnh nô nức thực hiện quyền công dân

Sáng 15/3, cùng với cử tri cả nước, hàng triệu người dân Quảng Ninh hòa chung không khí sôi nổi của ngày bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031.
Các địa phương sẵn sàng cho ngày bầu cử

Các địa phương sẵn sàng cho ngày bầu cử

Trước thềm Ngày bầu cử 15/3, tại nhiều địa phương trên cả nước, các tuyến phố được trang hoàng rực rỡ, công tác chuẩn bị tại các khu vực bỏ phiếu được triển khai khẩn trương, sẵn sàng cho cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031.
Tuổi trẻ Bộ Tài chính tham quan Nhà Quốc hội, hướng tới kỳ bầu cử Quốc hội khóa XVI

Tuổi trẻ Bộ Tài chính tham quan Nhà Quốc hội, hướng tới kỳ bầu cử Quốc hội khóa XVI

Thông qua hoạt động tham quan Nhà Quốc hội và giao lưu với Đoàn Thanh niên Văn phòng Quốc hội, đoàn viên thanh niên các đơn vị thuộc Bộ Tài chính có thêm cơ hội tìm hiểu lịch sử Quốc hội, đồng thời nâng cao nhận thức về vai trò của thanh niên trong công tác tuyên truyền và tham gia bầu cử Quốc hội khóa XVI sắp tới.
Tăng cường kiểm tra kinh doanh xăng dầu

Tăng cường kiểm tra kinh doanh xăng dầu

Lực lượng quản lý thị trường tại các địa phương đồng loạt tăng cường kiểm tra cửa hàng bán lẻ xăng dầu và doanh nghiệp phân phối nhằm ngăn chặn đầu cơ, găm hàng, bảo đảm nguồn cung. Nhờ sự vào cuộc quyết liệt đó, thị trường xăng dầu tại nhiều địa phương vẫn hoạt động ổn định, các cửa hàng cơ bản chấp hành quy định về niêm yết và bán đúng giá.
Đăng ký cuộc thi Auditing and Accounting Challenge - khai phá lõi giá trị, thử thách tư duy nghề nghiệp

Đăng ký cuộc thi Auditing and Accounting Challenge - khai phá lõi giá trị, thử thách tư duy nghề nghiệp

Auditing and Accounting Challenge (AAC) 2026 chính thức mở đơn đăng ký, dành cho các đối tượng tham gia cuộc thi là sinh viên năm 3, năm 4 các trường Đại học, Cao đẳng trên toàn quốc hoặc người đi làm dưới 1 năm kinh nghiệm.
Hà Nội siết quản lý điểm trông giữ xe trên lòng đường phục vụ bầu cử 2026

Hà Nội siết quản lý điểm trông giữ xe trên lòng đường phục vụ bầu cử 2026

Để đảm bảo trật tự an toàn giao thông, trật tự đô thị phục vụ công tác bầu cử Quốc hội và HĐND các cấp năm 2026, Sở Xây dựng vừa yêu cầu các đơn vị đang được cấp phép tạm thời sử dụng đường (phố) để trông giữ phương tiện chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật và nội dung giấy phép trong hoạt động trông giữ phương tiện.
Xem thêm