Quang cảnh hội nghị. Ảnh: NNK

Sáng 5/12/2019 tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) tổ chức hội nghị toàn thể Hỗ trợ quốc tế (ISG) 2019 với chủ đề “Phát triển vùng nguyên liệu bền vững, nâng cao năng lực chế biến và tiếp cận thị trường cho nông sản Việt Nam”.

Phát biểu khai mạc, Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Nguyễn Xuân Cường cho biết, ngành Nông nghiệp Việt Nam tuy đã đạt được nhiều thành tựu nhưng không thể chủ quan do phải đối mặt với 3 thách thức. Đó là: quy mô sản xuất nhỏ lẻ, tác động của biến đổi khí hậu và hội nhập kinh tế thế giới.

Việt Nam có sức sản xuất nông nghiệp tốt nhưng chưa tốt về hiệu quả từ quy mô nhỏ, rủi ro, lãng phí trong sản xuất còn cao. Bên cạnh đó, ngành mới chỉ có một số mặt hàng đi đầu có chế biến sâu như tôm, cá tra, bò sữa… tạo sản phẩm có giá trị gia tăng cao hơn. Tuy nhiên, nhìn chung hầu hết các sản phẩm có chuỗi giá trị còn rất ngắn.

Mặc dù nông sản Việt Nam đã hội nhập vào được 180 thị trường với trên 40 tỷ USD kim ngạch xuất khẩu mỗi năm, nhưng Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường cho rằng chưa bền vững về thời gian và quy mô hàng hóa, nguy cơ rủi ro còn cao. Việt Nam mới làm tốt việc mở thị trường nhưng tổ chức khai thác, bảo vệ, phát triển thị trường còn nhiều hạn chế.

Giám đốc quốc gia Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam Ousmane Dione cũng cho biết, nông sản Việt Nam còn những quan ngại liên quan đến chất lượng và tính bền vững của tăng trưởng. Lợi nhuận dành cho các nông hộ nhỏ còn thấp; sự kết hợp chưa chắc chắn giữa chất lượng sản phẩm và an toàn thực phẩm; tổn thất sau thu hoạch còn đáng kể; đổi mới sáng tạo còn hạn chế.

Ông Ousmane Dione khuyến nghị, Việt Nam phải củng cố mối liên kết giữa các tác nhân chính trong phát triển nông nghiệp và tăng cường hợp tác liên tỉnh trong vấn đề quy hoạch sản xuất cũng như gia tăng xúc tiến thương mại để tăng tính hiệu quả hơn là chỉ tăng đơn thuần về sản xuất.

Để khắc phục những hạn chế này, Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường nhấn mạnh, ngành Nông nghiệp phải tái cơ cấu theo hướng: sản xuất tập trung, phát triển sản phẩm lợi thế, ứng dụng khoa học, tổ chức lại sản xuất.

Theo ông Đặng Kim Sơn - nguyên Viện trưởng Viện Chính sách và Chiến lược phát triển nông nghiệp nông thôn, trong chuỗi giá trị vùng nguyên liệu là điểm khởi đầu và nền tảng. Việc xây dựng được vùng nguyên liệu sẽ là khâu đột phá, giải quyết được các khâu tiếp theo trong chuỗi giá trị. Trên nền tảng này sẽ phát triển hạ tầng cho nông nghiệp.

Tái cơ cấu nông nghiệp đang chuyển mạnh từ sản xuất lúa sang đối tượng đa dạng, trong đó hạ tầng cũng cần chuyển đổi từ sản xuất lúa sang mục tiêu phục vụ đa dạng. Việc cần đầu tư từ xây dựng cơ sở hạ tầng đến áp dụng khoa học công nghệ… nhưng quan trọng nhất vẫn phải bắt đầu từ tổ chức sản xuất, đó là phát triển hợp tác xã.

Trong khuôn khổ hội nghị, đại diện Bộ NN&PTNT cùng Tổ chức Phát triển Công nghiệp Liên Hợp quốc (UNIDO) đã ký kết thỏa thuận thực hiện dự án “Nâng cao chất lượng và năng lực tuân thủ chất lượng của chuỗi giá trị xoài ở đồng bằng sông Cửu Long”./.

Khánh Linh