Thời gian qua giá vàng vẫn có những diễn biến phức tạp. Ảnh tư liệu

Phối hợp nhiều bộ, ngành cùng vào cuộc

Công điện số 23/CĐ-TTg yêu cầu tăng cường các biện pháp quản lý thị trường vàng vừa được Thủ tướng Chính phủ ban hành, chỉ đạo Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan khẩn trương thực hiện nghiêm túc, đầy đủ, hiệu quả, kịp thời các nhiệm vụ, giải pháp bình ổn thị trường vàng đã được giao tại các văn bản của Chính phủ và Thủ tướng ban hành thời gian qua.

Theo đó, các cơ quan chức năng cần tiếp tục theo dõi sát diễn biến giá vàng thế giới và trong nước để khẩn trương thực hiện ngay các giải pháp theo quy định để bình ổn, ổn định thị trường vàng; đánh giá toàn diện, phân tích kỹ lưỡng và có các giải pháp hiệu quả, kịp thời, đúng quy định, theo nguyên tắc thị trường để xử lý ngay tình trạng chênh lệch giữa giá vàng miếng trong nước và vàng quốc tế ở mức cao trong thời gian qua.

Đặc biệt, Thủ tướng yêu cầu không để tình trạng “vàng hóa” nền kinh tế, không để tác động tiêu cực đến tỷ giá, lãi suất, thị trường tiền tệ, ngoại hối và an toàn, an ninh tài chính, tiền tệ quốc gia.

Về mặt pháp lý, các vấn đề liên quan đến Nghị định số 24/2012/NĐ-CP (về quản lý hoạt động kinh doanh vàng) tiếp tục được Thủ tướng nhắc đến khi cho biết phải thực hiện ngay việc tổng kết thực hiện Nghị định số 24 để kịp thời đề xuất cấp thẩm quyền xem xét sửa đổi, bổ sung các quy định nhằm tăng cường hiệu quả các công cụ quản lý nhà nước, bổ sung các biện pháp xử lý theo thẩm quyền phù hợp quy định, phát triển thị trường minh bạch, lành mạnh, hiệu quả và bền vững.

Bên cạnh đó, công tác thanh tra, kiểm tra cũng là một trong những nhiệm vụ quan trọng cần quan tâm. Theo đó, các cơ quan nhà nước có thẩm quyền phải kịp thời phát hiện những sơ hở, bất cập để xử lý chủ động, tích cực, hiệu quả theo thẩm quyền và báo cáo đề xuất cấp có thẩm quyền các biện pháp xử lý phù hợp, đúng quy định đối với những vấn đề vượt thẩm quyền; xử lý nghiêm các hành vi vi phạm theo quy định pháp luật, nhất là các hành vi buôn lậu vàng qua biên giới, trục lợi, đầu cơ, thao túng, lợi dụng chính sách đẩy giá của các tổ chức, cá nhân...

Dần khắc phục tình trạng chênh lệch giá vàng

Ảnh minh họa

Trước đó hồi tháng 12/2023, Thủ tướng Chính phủ đã có Công điện số 1426/CĐ-TTg về các giải pháp quản lý thị trường vàng. Sau đó vào tháng 2/2024, Chính phủ đã có Nghị quyết số 20/NQ-CP chỉ đạo Ngân hàng Nhà nước Việt Nam theo dõi chặt chẽ diễn biến giá vàng thế giới và trong nước để kịp thời thực hiện các biện pháp bình ổn thị trường vàng.

Tuy nhiên, thời gian qua giá vàng vẫn có những diễn biến phức tạp. Động thái này một phần do những biến động chung của giá vàng thế giới khi giá vàng thế giới nhiều thời điểm đã phá vỡ các mốc cao nhất mọi thời đại. Tuy nhiên, thực tế giá vàng trong nước luôn diễn ra trong trạng thái giá vàng trong nước cao hơn so với giá vàng thế giới. Đặc biệt, giá vàng miếng SJC nhiều thời điểm cao hơn tới 18 triệu đồng/lượng so với giá vàng thế giới.

Đến sáng ngày 21/3, tức sau khi có Công điện 23/CĐ-TTg của Thủ tướng, giá các loại vàng trong nước vẫn tiếp tục ở mức khá cao với vàng miếng SJC 9999 mua vào là 79,8 triệu đồng/lượng và bán ra là 81,8 triệu đồng/lượng; vàng nhẫn SJC 9999 mua vào 68,6 triệu đồng/lượng và bán ra là 69,9 triệu đồng/lượng.

Trong bối cảnh giá vàng chênh lệch và thị trường vàng biến động khó lường thời gian qua, nhiều chuyên gia tài chính cũng đã góp ý, hiến kế về công tác quản lý thị trường vàng với mục tiêu hướng tới sự ổn định, hiệu quả cho thị trường này.

GS.TS. Hoàng Văn Cường - Ủy viên Ủy ban Tài chính ngân sách của Quốc hội cho biết, giá vàng trong nước và giá vàng thế giới chênh lệch nhiều sẽ nảy sinh việc nhập lậu vàng bởi khi lợi nhuận càng cao, tình trạng buôn lậu sẽ diễn ra càng lớn. Buôn lậu tăng thì sẽ vẫn có tình trạng thất thoát về ngoại tệ.

Trong bối cảnh này, một trong những giải pháp được ông Cường đề cập là cần có liên thông giữa thị trường trong nước và quốc tế. Trong đó, chúng ta cũng phải có các phương thức giao dịch đa dạng hơn, chẳng hạn nếu cho phép mở thêm các hình thức kinh doanh vàng qua tài khoản, sử dụng các công cụ như công cụ phái sinh sẽ cân đối được ngay cung cầu.

Liên quan đến các vấn đề pháp lý, một số chuyên gia cũng cho rằng, cần có sự rà soát cả các văn bản luật ở tầm rộng hơn chứ không chỉ riêng Nghị định 24. PGS.TS. Ngô Trí Long - nguyên Viện trưởng Viện nghiên cứu thị trường giá cả (Bộ Tài chính) cho biết, cần đưa nội dung sản xuất, kinh doanh vàng trang sức - mỹ nghệ khỏi danh mục kinh doanh có điều kiện tại Phụ lục IV, Luật Đầu tư năm 2020, bởi lẽ không giống như vàng miếng, vàng trang sức - mỹ nghệ chỉ là hàng hoá bình thường.