Covid-19 sẽ tác động đến đâu?

Các chuyên gia của Savills Việt Nam nhận định rằng, trong thời điểm thế giới đang có những căng thẳng về thương mại cùng nhiều diễn biến xã hội bất ổn, dịch cúm Covid-19 bất ngờ xuất hiện đã gây thêm áp lực cho nền kinh tế tại các nước đang có dịch, trong đó có Việt Nam. Đặc biệt, Covid-19 đã và đang làm suy yếu những triển vọng cho thị trường BĐS. Thị trường chịu ảnh hưởng nặng nhất là bán lẻ và nghỉ dưỡng, theo sau đó là mảng văn phòng và BĐS công nghiệp, thị trường nhà ở cũng không được “miễn dịch” bởi đại dịch này.

Các chuyên gia cho rằng phân khúc bán lẻ BĐS đang chịu nhiều ảnh hưởng nhất bởi Covid-19. Ảnh minh họa: Tuấn Nguyễn

Covid-19 sẽ tác động đến đâu? Bà Võ Thị Khánh Trang - Trưởng bộ phận Nghiên cứu Tư vấn, Savills Hồ Chí Minh cho rằng, nên nhìn lại sự bùng nổ của dịch SARS năm 2003 và tác động của nó đến kinh tế, từ đó đánh giá tác động của dịch Covid-19. Mới đây, nhiều bài viết đã so sánh sự tương đồng giữa dịch Covid-19 và đại dịch SARS năm 2003 như hai dịch bệnh gây hàng loạt ảnh hưởng đối với nền kinh tế. Dịch SARS xuất hiện vào thời điểm khi thị trường BĐS đang ở thời kỳ suy thoái, khác với Covid-19 hiện tại khi thị trường đang trên đà phát triển. Điều này có thể gây ra những gián đoạn kinh tế theo diện rộng.

Dịch SARS xuất phát điểm tại tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc vào gần cuối năm 2002 và chấm dứt vào khoảng tháng 6, tháng 7 năm 2003, khi thời tiết trở nên ấm áp. SARS đạt đỉnh dịch vào khoảng tháng 3, tháng 4 năm 2003. Nếu sự bùng phát của Covid-19 tương tự như SARS, chúng ta có thể dự đoán được những thiệt hại sâu rộng tới nền kinh tế trong nửa đầu năm 2020, tuy nhiên nửa cuối năm sẽ ghi nhận sự phục hồi nhanh chóng.

Đối với thị trường bán lẻ, Covid-19 có thể đẩy nhanh xu hướng chuyển dịch sang mua sắm trực tuyến. Bà Trang chia sẻ thêm: “Hoạt động mua sắm trực tuyến sẽ có tác động tiêu cực đến các cửa hàng truyền thống tại các trung tâm mua sắm cũng như tại các nhà phố. Sẽ có một số tác động gây ảnh hưởng dài hơn mà có thể làm tăng tốc những thay đổi mang tính công nghệ trong cách sống, làm việc và mua sắm của chúng ta, trong khi các tác động khác chỉ mang tính tạm thời. Giá thuê sẽ có thay đổi dựa vào các điều kiện thị trường. Nhìn chung, các chủ đầu tư thương mại, chủ nhà sẽ cần xem xét những phương pháp hỗ trợ ngắn hạn cho các khách thuê”.

Trong những tháng đầu năm 2020, cùng với tác động Nghị định số 100/2019/NĐ-CP có hiệu lực từ 1/1/2020, xử phạt nghiêm khắc đối với người uống rượu bia mà vẫn lái xe, dịch Covid-19 tiếp thêm một đòn tác động lên ngành ẩm thực. Theo khảo sát của Savills gần đây cho thấy, doanh thu một số nhà hàng đã giảm lên đến 50% trong tháng 2 so với các tháng trước đó. Sự bùng phát dịch Covid-19 là bước ngoặt mà tại điểm này các chủ kinh doanh ẩm thực đưa ra định hướng kinh doanh, trong khi chủ nhà phố cần xem xét điều chỉnh giá thuê phù hợp hơn.

Hỗ trợ giá thuê mặt bằng

Trong thời gian qua, nhiều khách thuê kinh doanh nhà hàng sau khi cân nhắc về doanh thu và chi phí vận hành đã phải quyết định dừng kinh doanh và trả mặt bằng khi hết hợp đồng, trong khi một số vẫn tiếp tục duy trì kinh doanh giữ chỗ thì hoặc tạm dừng hoạt động hoặc thương thảo với chủ nhà để giảm giá thuê.

Covid-19 đã và đang làm suy yếu những triển vọng cho thị trường BĐS. Bà Võ Thị Khánh Trang

Đối với các nhà phố rao thuê tại các khu phố nổi tiếng về ẩm thực như Phan Xích Long (quận Phú Nhuận, TP.Hồ Chí Minh), hay Hồ Tùng Mậu và Ngô Đức Kế (quận 1, TP.Hồ Chí Minh), nguyên nhân khó tìm khách thuê trong thời điểm này chủ yếu là do yêu cầu thuê nguyên căn; thêm vào đó là thời hạn hợp đồng thuê dài có thể lên đến 10 năm tại các khu vực ngoài quận 1 cũng là yếu tố làm nhiều khách có nhu cầu thuê từ bỏ. Để thu hút khách thuê, chủ nhà cung cấp giá thuê giảm từ 10% đến 20% so với giá cuối năm 2019 hoặc linh hoạt cho thuê theo diện tích khách thuê mong muốn, thay vì bắt buộc thuê nguyên căn.

Đối với các nhà phố đang cho thuê, nhiều chủ nhà cũng có những động thái thương lượng hỗ trợ khách thuê về giá thuê; như một số chủ nhà chấp nhận miễn phí ít nhất 1 tháng thuê đến khách thuê kinh doanh nhà hàng hay giảm 30% đến 50% giá thuê trong ngắn hạn đối với khối kinh doanh cửa hàng tiện ích.

Với tác động tiêu cực từ diễn biến phức tạp của dịch Covid–19 trong những tháng đầu năm 2020 và dự kiến kéo dài trong vài tháng tới, các dự án bán lẻ hiện đại sẽ không tăng giá thuê; đồng thời các chủ đầu tư có động thái hỗ trợ khách thuê duy trì hoạt động kinh doanh cũng như đảm bảo tỷ lệ lấp đầy của dự án.

Tiêu biểu như, Công ty CP Vincom Retail công bố hổ trợ trên giá thuê cho các khách thuê hiện tại với tỷ lệ hỗ trợ chi phí thuê mặt bằng được xem xét, đánh giá theo mức độ bị ảnh hưởng từ các vùng và ngành kinh doanh của doanh nghiệp. Các chủ đầu tư bán lẻ lớn khác cũng đang theo dõi diễn biến của dịch Covid–19 và xem xét đưa ra các hỗ trợ mà chủ yếu là giảm giá thuê đối với các khách thuê.

Bên cạnh đó, Công ty CP Tập đoàn Hưng Thịnh cũng công bố sẽ triển khai thực hiện chính sách ưu đãi, hỗ trợ giá thuê mặt bằng cho khách thuê tại các dự án của mình với mức giảm khoảng từ 20 - 40% tùy từng trường hợp và thời gian hỗ trợ linh động theo diễn biến của đại dịch./.

Văn Tuấn