Hiện trong tổng số dư tạm ứng tại hệ thống KBNN thì số dư vốn tạm ứng GPMB chiếm tỷ lệ khá cao. Ảnh: Hạnh Thảo

Theo báo cáo từ KBNN, nếu chia theo giai đoạn thì tổng số dư tạm ứng từ năm 2003 trở về trước còn trên 212 tỷ đồng, trong đó số dư tạm ứng vốn GPMB là 115 tỷ đồng. Từ năm 2004 đến hết ngày 31/8/2016 còn trên 54.859 tỷ đồng, trong đó số dư tạm ứng vốn GPMB là 13.165 tỷ đồng. Riêng số dư tạm ứng vốn đầu tư thuộc kế hoạch năm 2016 còn gần 25.009 tỷ đồng, trong đó số dư tạm ứng cho GPMB chiếm trên 3.905 tỷ đồng.

Lý giải cho nguyên nhân số dư tạm ứng còn chưa thu hồi được, ông Vũ Đức Hiệp, Vụ trưởng Vụ Kiểm soát chi, KBNN cho biết, việc tạm ứng theo hợp đồng vẫn còn trong thời gian tạm ứng theo quy định, do đó vẫn chưa đến thời hạn phải thu hồi.

Ngoài ra, việc sử dụng vốn tạm ứng cho công tác hỗ trợ, bồi thường GPMB của một số tổ chức chưa rõ ràng, sử dụng vốn của dự án này để chi trả cho phương án hỗ trợ, bồi thường GPMB của dự án khác.

Theo ông Hiệp, thường các dự án do trung ương quản lý hay gặp vướng mắc trong khâu đền bù, nên Trung tâm phát triển quỹ đất đã sử dụng vốn tạm ứng GPMB của các dự án thuộc nguồn vốn trung ương để thực hiện đền bù cho các dự án khác thuộc nguồn vốn địa phương dẫn đến dự án thuộc trung ương không thu hồi được số vốn đã tạm ứng.

Bên cạnh đó, một số các dự án trong giai đoạn trước bị đình giãn hoãn tiến độ chưa bố trí nguồn vốn hoặc có dự án đã quyết toán nhưng vẫn còn dư nợ tạm ứng mà chủ đầu tư chưa hoàn thành thủ tục thanh toán tạm ứng tại KBNN.

Đặc biệt, trách nhiệm của một số chủ đầu tư đối với công tác kiểm tra giám sát trong quá trình triển khai thực hiện các dự án đầu tư xây dựng cơ bản chưa cao, mới chú trọng giám sát đẩy nhanh tiến độ tại hiện trường mà chưa quan tâm đúng mức đến việc hoàn tất hồ sơ thủ tục thanh toán khối lượng hoàn thành tại KBNN để thanh toán khoản kinh phí đã tạm ứng theo qui định, dẫn đến một số dự án số dư tạm ứng còn lớn tại KBNN.

Để tiến tới thu hồi hết số dư tạm ứng này và quy định số dư tạm ứng luôn trong ngưỡng cho phép, KBNN đã đề nghị các bộ, ngành, địa phương đưa ra phương án để thu hồi số dư tạm ứng, đặc biệt là đối với số dư tạm ứng còn tồn đọng tại KBNN.

Đồng thời, KBNN cũng đề nghị các chủ đầu tư thực hiện đúng quy định về việc thu hồi vốn tạm ứng, trao đổi thống nhất với nhà thầu để việc thu hồi vốn tạm ứng ngay từ lần thanh toán đầu tiên với mức thu hồi tương ứng với tỷ lệ đã tạm ứng.

Về phía các đơn vị KBNN tỉnh, thành phố phải có trách nhiệm đôn đốc các chủ đầu tư thực hiện đúng quy định về việc thu hồi vốn tạm ứng, phối hợp với chủ đầu tư thực hiện kiểm tra vốn đã tạm ứng để thu hồi những khoản tồn đọng chưa sử dụng hoặc sử dụng không đúng mục đích.

Các đơn vị KBNN còn phải chịu trách nhiệm kiểm tra và đảm bảo thu hồi hết số vốn đã tạm ứng khi thanh toán khối lượng hoàn thành đạt 80% giá trị hợp đồng./.

Vân Hà