Ông Nguyễn Ngọc Bảo, Chủ tịch Liên minh HTX Việt Nam phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Khánh Linh

Đó là khẳng định của ông Nguyễn Ngọc Bảo - Chủ tịch Liên minh HTX Việt Nam (HTXVN) tại Hội thảo "Xúc tiến thương mại, công nghệ và thu hút vốn phát triển hợp tác xã Việt Nam", do Liên minh HTXVN phối hợp với Viện Kinh tế nông nghiệp hữu cơ tổ chức, chiều ngày 18/5, tại Hà Nội.

Chỉ 1% HTX có thể tiếp cận nguồn vốn tín dụng

Tại hội thảo, ông Nguyễn Ngọc Bảo cho biết, đến nay cả nước có hơn 20.000 HTX đang hoạt động, với hơn 6,3 triệu thành viên và 2,5 triệu lao động làm việc thường xuyên. Kinh tế hợp tác, HTX đã phát triển nhanh chóng cả về số lượng và chất lượng hoạt động; doanh thu, lợi nhuận tăng theo từng năm. Đóng góp cho tăng trưởng GDP cả nước của khu vực HTX hiện đạt hơn 4%..

Về nguồn lực tài chính, hiện nay tổng số vốn điều lệ của các HTX là 34.000 tỷ đồng, nhưng tổng tài sản của các HTX đến cuối tháng 3/2018 thì xấp xỉ 80.000 tỷ đồng. “Điều này cho thấy, cứ 1 đồng vốn điều lệ HTX thì thu hút được khoảng 3 đồng vốn trên thị trường. Có thể đây là vốn từ người thân, tín dụng, Quỹ Hỗ trợ phát triển của Liên minh HTXVN, từ sự liên kết với doanh nghiệp...” - ông Bảo nói.

Tuy nhiên, ông Nguyễn Ngọc Bảo cũng thừa nhận: "Vấn đề vốn vẫn là “điểm nghẽn”, khó khăn lớn nhất của HTX. Thiếu vốn khiến nhiều HTX không thể mở rộng sản xuất kinh doanh, thậm chí còn có khả năng rơi vào nguy cơ phá sản. Còn những HTX muốn vươn lên tiếp cận công nghệ cao lại gặp rất nhiều khó khăn. Nếu như không giải quyết được vấn về vốn thì không có sự chuyển đổi sản xuất theo mô hình chuỗi và sẽ không có sự tăng trưởng bền vững” - ông Bảo nhấn mạnh.

Thống kê của Liên minh HTXVN cho thấy, hiện nay chưa đến 20% các HTX có khả năng tự lực vốn. Trong khi đó, khả năng tiếp cận nguồn vốn tín dụng cũng vô cùng hạn chế. Do không có tài sản đảm bảo, chỉ 1% trên tổng số hơn 20.000 HTX có thể tiếp cận nguồn vốn tín dụng. Các HTX nông nghiệp tiếp cận vốn tín dụng còn khó hơn rất nhiều.

Hiến kế tiếp cận, thu hút vốn

Để giải được bài toán về vốn, theo ông Nguyễn Ngọc Bảo, trước hết các HTX phải chuyển đổi mô hình hoạt động, giải quyết được những hạn chế về nhân lực, xây dựng được mô hình sản xuất kinh doanh hiệu quả, khả năng áp dụng công nghệ… Khi những điểm nghẽn này được giải quyết, những khó khăn về vốn sẽ được hóa giải.

Để tháo gỡ khó khăn về vốn, bên lề hội thảo, Viện Kinh tế nông nghiệp hữu cơ và Liên minh HTX Việt Nam còn công bố Chương trình Khởi nghiệp xanh trên quê hương Việt Nam; kích hoạt nhiều gói tín dụng ưu đãi mua vật tư nông nghiệp dành cho các HTX, hộ nông dân trên cả nước…

Thời gian tới, Liên minh HTXVN sẽ tư vấn và hỗ trợ đến 200 triệu đồng cho mỗi mô hình chuỗi giá trị để làm bước đệm ban đầu, bao gồm việc đào tạo nhân lực, trang bị công cụ, tìm nhà tư vấn, làm thương hiệu, xúc tiến thương mại và ký kết các hợp đồng tiêu thụ với doanh nghiệp.

Với nhu cầu lớn từ nền kinh tế, cách làm này chỉ cần vốn mồi ban đầu và các hợp tác xã sau đó có thể tự thu hút các nguồn lực khác để hoạt động và phát triển

Đồng thời, Liên minh HTXVN cũng xây dựng một số đề án tạo điều kiện nâng cao năng lực quản trị của HTX và tăng vốn tự có để tạo điều kiện thu hút vốn. Bản thân mỗi HTX phải nâng cao năng lực để thu hút vốn.

Liên minh HTXVN hiện đang ký kết hợp tác với một số ngân hàng như Ngân hàng thương mại Sài Gòn và tới đây là một số ngân hàng khác để tạo kết nối cung cầu về vốn cho HTX.

Tại hội thảo, các chuyên gia cũng kiến nghị Chính phủ cần có chính sách về đất đai, tín dụng, thuế; chính sách xúc tiến thương mại mạnh mẽ cho sản phẩm thương hiệu quốc gia do HTX sản xuất. Nhà nước cần tăng cường hỗ trợ các HTX về khâu tiêu thụ bền vững, như ký kết hợp đồng tiêu thụ dài hạn...

Khánh Linh