Làm gì để nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo được các chuyên gia tập trung trao đổi tại hội thảo.

Đây là nội dung được bàn luận tại hội thảo "Chất lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục trong bối cảnh hiện nay: Xu hướng Việt Nam và thế giới", do Học viện Quản lý giáo dục tổ chức, ngày 6/12.

Tham luận tại hội thảo, TS. Đỗ Thị Ánh, Trường Cao đẳng Công nghiệp Cẩm Phả (Quảng Ninh) cho rằng, hiện nay mặc dù số lượng nhà giáo đạt chuẩn và trên chuẩn đã cao, nhưng năng lực và trình độ chuyên môn của một bộ phận giáo viên vẫn còn hạn chế, chưa thực sự đổi mới phương pháp giảng dạy, vẫn còn những giáo viên xếp loại yếu về chuyên môn, nghiệp vụ. Đặc biệt, các nhà giáo công tác ở khu vực miền núi, vùng sâu vùng xa ít có điều kiện nâng cao trình độ, cập nhật kiến thức.

Xét về các năng lực dạy học tích hợp, lồng ghép, liên môn thì có tới gần 60% giáo viên cho rằng “không vững chắc". “Những hiện tượng như giáo viên không giải quyết được hết các bài toán trong sách giáo khoa, nếu rời sách giáo khoa thì không biết lấy gì để dạy và dạy như thế nào...đã là hiện tượng không hiếm gặp”, TS. Ánh thừa nhận.

Nói về những nguyên nhân dẫn đến còn bất cập trong chất lượng đội ngũ giáo viên, TS. Ánh cho rằng do quy mô, cơ cấu, chất lượng đội ngũ nhà giáo chưa phù hợp và vẫn còn thừa/thiếu giáo viên cục bộ ở các môn học, cấp học và tại các địa phương. Bên cạnh đó, chính sách luân chuyển nhà giáo và nghĩa vụ làm việc trong ngành giáo dục sau tốt nghiệp đối với sinh viên sư phạm còn thiếu cơ chế và biện pháp khả thi để triển khai thực hiện.

Hơn hết chính là các chế độ chính sách cho đội ngũ nhà giáo vẫn còn nhiều hạn chế, đặc biệt là các chế độ phụ cấp, chính sách tiền lương đối với giáo viên, vấn đề thu nhập của nhà giáo ở các trường công lập và ngoài công lập còn khác biệt lớn.

Trước những thực tế như vậy, TS. Đỗ Thị Ánh cho rằng, một trong những giải pháp được xem là động lực để nâng chất lượng giáo viên là có chế độ đãi ngộ và chính sách tiền lương tốt, tạo môi trường phù hợp. Điều này sẽ giúp người giáo viên yên tâm công tác, cống hiến hết sức lực và trí tuệ của mình cho sự nghiệp giáo dục.

Để đổi mới chính sách lương đối với nhà giáo, ThS Bùi Ngọc Hiền, Học viện Cán bộ TP Hồ Chí Minh cho rằng, cần trao quyền tự chủ nhiều hơn cho các cơ sở giáo dục, trong đó có quyền thỏa thuận mức lương đối với giáo viên. Theo đó, cần có cơ chế khuyến khích các cơ sở giáo dục chủ động tăng các nguồn thu sự nghiệp để tăng thu nhập của nhà giáo. Cùng với đó là phân cấp quản lý đội ngũ nhà giáo cho các cơ sở giáo dục để có quyền thỏa thuận mức thu nhập của từng nhà giáo.

“Nếu thực hiện được tốt giải pháp này, gánh nặng ngân sách nhà nước để trả lương, phụ cấp cho nhà giáo sẽ giảm đi, nhưng lương, phụ cấp của nhà giáo sẽ được chi trả công bằng, thỏa đáng hơn. Đồng thời, tạo ra môi trường cạnh tranh lành mạnh giữa các trường”, ThS Bùi Ngọc Hiền nhấn mạnh.

Ngoài ra, trong bối cảnh nguồn ngân sách có hạn, ThS Bùi Ngọc Hiền cho rằng Nhà nước sẽ rất khó khăn để chi trả lương, phụ cấp cho nhà giáo ở mức cao. Do vậy, ngân sách chỉ nên tập trung chi trả lương và các khoản phụ cấp cơ bản của nhà giáo. Đồng thời, khuyến khích các cơ sở giáo dục đa dạng nguồn chi trả lương cho giáo viên. Cùng với đó là thực hiện hiệu quả xã hội hóa giáo dục, đặc biệt ở cấp học mầm non, giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp để cân đối ngân sách chi cho giáo dục, đảm bảo gia tăng nguồn chi trả lương cho nhà giáo./.

Mai Đan