Tín hiệu vui khi kinh tế toàn cầu tăng trở lại

Theo báo cáo Triển vọng kinh tế toàn cầu tháng 6/2017 do WB công bố ngày 5/6, các nền kinh tế phát triển dự kiến sẽ tăng tốc và đạt mức tăng trưởng 1,9% năm 2017, đồng thời tác động tích cực lên các đối tác thương mại của các nước này. Điều kiện tài chính toàn cầu sẽ tiếp tục thuận lợi, và giá nguyên vật liệu đã ổn định. Trong bối cảnh đó, các nền kinh tế mới nổi và các nước đang phát triển sẽ đạt mức tăng trưởng chung cả nhóm là 4,1% năm nay, tăng hơn so với mức 3,5% năm 2016.

7 nền kinh tế mới nổi lớn nhất thế giới dự kiến sẽ vượt tỉ lệ tăng trưởng trung bình dài hạn vào năm 2018. Sự phục hồi kinh tế tại các nước này sẽ có tác động tích cực và đáng kể lên các nền kinh tế mới nổi, các nước đang phát triển và đối với nền kinh tế toàn cầu nói chung.

Mặc dù vậy vẫn còn một số rủi ro đáng kể đe dọa viễn cảnh tăng trưởng. Những biện pháp hạn chế thương mại mới sẽ làm giảm sức bật thương mại toàn cầu. Bất ổn chính sách kéo dài cũng làm giảm niềm tin và đầu tư. Mặc dù bất ổn trên thị trường tài chính đang ở mức thấp, nhưng các rủi ro chính sách buộc người ta phải đánh giá lại thị trường và tốc độ bình thường hóa chính sách tiền tệ diễn ra một cách chậm chạp tại các nước phát triển có thể gây biến động trên thị trường tài chính. Về dài hạn, mức tăng năng suất lao động và mức đầu tư thấp sẽ làm xói mòn viễn cảnh tăng trưởng tại các nền kinh tế mới nổi và các nước đang phát triển, đồng thời ảnh hưởng tới công cuộc giảm nghèo tại các nước này.

“Tăng trưởng chậm đã kìm hãm tiến bộ và cuộc chiến chống đói nghèo quá lâu. Thật là một tín hiệu khích lệ khi nền kinh tế toàn cầu tăng trưởng trở lại", Chủ tịch Ngân hàng Thế giới, ông Jim Yong Kim nói. “Tiến trình hồi phục đã bắt đầu, và tuy còn mỏng manh nhưng các nước cần nắm bắt cơ hội để thực hiện cải cách thể chế và thị trường nhằm thu hút đầu tư, duy trì tăng trưởng bền vững. Các nước cần tiếp tục đầu tư vào con người, nâng cao năng lực đề kháng trước các thách thức chồng chéo bao gồm biến đổi khí hậu, xung đột, chạy loạn, nạn đói và dịch bệnh”.

Cảnh báo nợ công ở các nước đang phát triển gia tăng

Báo cáo cũng lưu ý mối quan ngại về tình trạng nợ và thâm hụt tăng tại các nền kinh tế mới nổi và các nước đang phát triển làm cho lãi suất có thể tăng đột ngột hoặc làm cho điều kiện vay vốn bị thắt chặt hơn, dẫn đến hậu quả tiêu cực. Vào thời điểm cuối năm 2016 nợ chính phủ đã vượt mức năm 2007 ở một nửa số nền kinh tế mới nổi và các nước đang phát triển; cán cân tài khóa tại 1/3 các nước này xấu đi so với năm 2007.

“Tin vui ở đây là thương mại đã hồi phục... Tuy nhiên đầu tư vẫn còn yếu và gây lo ngại. Vì vậy ta phải chuyển hướng ưu tiên và cấp vốn cho những dự án hứa hẹn sẽ kéo theo đầu tư tư nhân.”, ông Paul Romer, chuyên gia kinh tế trưởng của WB nói.

Điểm sáng trong tiến trình này là thương mại đã tăng trở lại và đạt mức 4% sau khi xuống thấp mức kỷ lục 2,5%, do trải qua khủng hoảng vào năm ngoái. Nhân sự việc này, báo cáo kêu gọi chú ý đến tầm quan trọng của mạng lưới thương mại toàn cầu lành mạnh đối với các doanh nghiệp có mức độ liên kết thấp. Đây chính là các doanh nghiệp chiếm đa số.

“Sau thời kỳ trầm lắng kéo dài, sự hồi phục trở lại các hoạt động kinh tế gần đây tại các nền kinh tế mới nổi hàng đầu là tín hiệu đáng hoan nghênh đối với tăng trưởng trong khu vực và trên thế giới”, ông Ayhan Kose, Giám đốc Viễn cảnh kinh tế phát triển thuộc WB đánh giá. “Bây giờ đã đến lúc các nền kinh tế mới nổi và các nước đang phát triển nhìn lại các yếu kém của mình và tăng cường khoảng đệm chính sách để đối phó với các cú sốc".

H.Y