Quang cảng hội thảo. Ảnh: Khánh Linh

Chiều ngày 29/11/2019, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) tổ chức hội thảo “Lấy ý kiến cho nghị định xử phạt vi phạm hành chính lĩnh vực chăn nuôi (khu vực miền Bắc)”.

Mức phạt còn thấp, chưa có tính răn đe

Với kinh nghiệm 40 năm trong ngành chăn nuôi, PGS.TS Lê Thị Thúy - Viện trưởng Viện Khoa học và Kỹ thuật chăn nuôi Việt Nam bày tỏ sự vui mừng khi ngành chăn nuôi chuẩn bị có nghị định xử phạt vi phạm hành chính lĩnh vực chăn nuôi. Tuy nhiên, góp ý vào dự thảo Nghị định Quy định xử phạt vi phạm hành chính về chăn nuôi (dự thảo nghị định), bà Lê Thị Thúy cho rằng, các mức phạt hành chính chưa cao, chưa đủ tính răn đe, đặc biệt là ở điều 7 quy định về xuất khẩu, trao đổi nguồn gen giống vật nuôi quý, hiếm và điều 8 quy định về nhập khẩu giống vật nuôi, sản phẩm giống vật nuôi... chỉ có mức phạt từ 15 - 20 triệu là rất thấp.

"Thực tế khi nhập khẩu một con giống thương phẩm có giá rất rẻ hơn rất nhiều so với giống ông bà. Từ thương phẩm được đẩy lên làm giống sẽ đem lại giá trị gấp hàng trăm lần, trong khi với mức phạt như trên là quá ít. Đồng thời, hành vi nhập con giống thương phẩm về làm giống thì rất nguy hiểm, bởi một con vật được sử dụng làm giống sẽ sản xuất ra hàng trăm, hàng nghìn con giống khác. Như vậy, khi con vật đó được sử dụng sản xuất ra giống thì giống đó sẽ không đảm bảo chất lượng, ảnh hưởng lớn với ngành chăn nuôi..." - bà Lê Thị Thúy nhấn mạnh.

Đồng quan điểm về mức tiền xử phạt còn thấp, đại diện Tập đoàn Hòa Phát cũng nêu ví dụ, dự thảo nghị định chỉ phạt từ 3 – 5 triệu đồng cho hành vi không thực hiện phân tích chất lượng sản phẩm trong quá trình sản xuất; tẩy xóa, sửa đổi làm sai lệch nội dung trong giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất thức ăn chăn nuôi, hay thay đổi địa điểm sản xuất nhưng không làm thủ tục chỉ bị phạt 5 – 10 triệu là quá thấp. Bởi việc thay đổi địa điểm sản xuất tức là thay đổi máy móc công nghệ, điều này có thể làm thay đổi chất lượng sản phẩm.

Ông Nguyễn Đình Đảng - Phó Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi và Thú y Hà Nội góp ý, điều 24 của dự thảo nghị định có quy định mức xử phạt cao nhất là 100 triệu đồng đối với cá nhân, trong khi đó quy định xử phạt về sử dụng chất cấm, mà mỗi chất cấm đã bị xử phạt gần 100 triệu. Nếu vi phạm nhiều chất cấm thì có mâu thuẫn với khung mức phạt cao nhất hay không?

Ngoài ra, có ý kiến cũng cho rằng, với điều 24 quy định về sử dụng chất cấm trong sản xuất, mua bán, nhập khẩu thức ăn chăn nuôi quy định phạt tiền từ 60.000 đồng đến 90 triệu đồng, khoảng mức phạt này là quá xa có thể gây nên xử phạt tùy nghi. Đồng thời, với khung xử phạt tiền như vậy được căn cứ điều gì?

Tại hội thảo, ông Nguyễn Xuân Dương - Quyền Cục trưởng Cục Chăn nuôi lý giải căn cứ để đưa ra các khung phạt tiền tại dự thảo nghị định nêu trên đó là, ban soạn thảo đã căn cứ Luật Xử phạt vi phạm hành chính và luật này ghi rõ mức xử phạt tối đa của lĩnh vực chăn nuôi chỉ có 100 triệu đồng đối với cá nhân và gấp đôi đối với tổ chức vi phạm (200 triệu đồng).

Các đại biểu góp ý cho dự thảo nghị định tại hội thảo. Ảnh: Khánh Linh

Khung xử phạt vi phạm hành chính đều có căn cứ hợp lý

Bà Nguyễn Thị Kim Anh - Vụ trưởng Vụ Pháp chế - Bộ Nông NN&PTNT cho biết thêm, dự thảo nghị định được xây dựng nhằm hướng dẫn Luật Chăn nuôi. Dự thảo được xây dựng trên cơ sở của Nghị định 64/2018/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giống vật nuôi, thức ăn chăn nuôi, thủy sản (NĐ 64).

Điểm mới đầu tiên của dự thảo nghị định này là trong khi NĐ 64 chỉ quy định về giống vật nuôi và thức ăn chăn nuôi thì dự thảo nghị định quy định xử phạt hành chính đầy đủ hơn với tất cả các hành vi liên quan đến hoạt động chăn nuôi, giống vật nuôi, thức ăn chăn nuôi… Thậm chí có những nội dung trước đây chưa có quy định xử phạt như nhập khẩu vật nuôi sống làm thực phẩm và sản phẩm chăn nuôi; điều kiện hoạt động chăn nuôi và xử lý chất thải chăn nuôi thì đến nay đã được đưa vào dự thảo nghị định. Đây là những nội dung mới được quy định trong Luật Chăn nuôi để đảm bảo quy định các hoạt động chăn nuôi đảm bảo theo chuỗi từ giống vật tư đầu vào đến sản phẩm tiêu thụ trong nước và xuất khẩu.

Điểm mới thứ hai là dự thảo quy định đầy đủ các cơ quan có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực chăn nuôi. Ví dụ, vi phạm về nhập khẩu thực ăn chăn nuôi có nguồn gốc động vật hoặc thực vật thì bổ sung cơ quan có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính là cơ quan thú ý và bảo vệ thực vật.

Bên cạnh đó, dự thảo còn rà soát các nội dung quy định về hình thức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả mà trong quy định chung hướng dẫn thi hành Luật Xử lý vi phạm hành chính chưa có. Ví dụ, phải có biện pháp giảm thiểu đau đớn khi cắt nhung hươu, biện pháp gây ngất vật nuôi trước khi giết mổ, buộc phải khảo nghiệm, kiểm định lại...

Trước nhiều ý kiến dự thảo nghị định này có mức tiền xử phạt chưa cao, theo quan điểm của cơ quan chủ trì soạn thảo thì bên cạnh việc phạt tiền, dự thảo nghị đình còn có hình thức xử phạt bổ sung.

"Căn cứ tính chất, mức độ vi phạm, tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm hành chính còn có thể bị áp dụng một hoặc nhiều hình thức xử phạt bổ sung như: Tước quyền sử dụng giấy phép, giấy chứng nhận, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn; tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hành chính; buộc tiêu hủy những sản phẩm vi phạm...Những hình thức xử phạt bổ sung đó đã đảm bảo tính răn đe để cho người bị xử phạt hành chính không tái phạm. Đồng thời, những quy định của xử phạt vi phạm hành chính này cũng đảm bảo phù hợp với Bộ Luật hình sự được ban hành năm 2017. Theo đó, dưới mức xử lý hình sự thì sẽ được xử phạt tại Nghị định Xử phạt vi phạm hành chính về chăn nuôi, còn lại trên mức đó sẽ xử lý hình sự. Điều này đảm bảo tính rạch ròi, không có sự giao thoa giữa nghị định và Bộ Luật hình sự" - bà Kim Anh giải thích.

Với ý kiến về điều 24 quy định về sử dụng chất cấm trong sản xuất, mua bán, nhập khẩu thức ăn chăn nuôi quy định phạt tiền từ 60.000 đồng đến 90 triệu đồng, bà Kim Anh cũng cho hay, cơ quan chủ trì soạn thảo sẽ tiếp thu, nghiên cứu và sẽ quy định mức phạt gần hơn, có thể chênh nhau khoảng 5 triệu đồng - 10 triệu đồng.

Theo ông Nguyễn Xuân Dương, để hướng dẫn thi hành Luật Chăn nuôi có 2 nghị định và 4 thông tư. Hiện 1 nghị định và 2 thông tư đã được ban hành. Để dự thảo Nghị định Quy định xử phạt vi phạm hành chính về chăn nuôi sớm hoàn thiện, ông Dương cũng đề nghị ban soạn thảo tiếp thu các ý kiến đóng góp, sửa đổi cho phù hợp, để sớm hoàn thành dự thảo trình Thủ tướng Chính phủ ban hành.

Khánh Linh